Thursday, June 28, 2012

ሰው የሚያጣምመው መሬት


ሰኔ አሥራ አንድ ቀን 2004 ዓም ከቀኑ በሰባት ሰዓት ላይ ከካሊፎርኒያዋ ኦክላንድ ወደ ሳንታ ክሩዝ በመጓዝ ላይ እንገኛለን፡፡ አብረውኝ አስጎብኚዎቼ ኢሳይያስና ቅዱስ አሉ፡፡ ዓለማችን መቼም ዕንቆቅልሻቸው ያልተፈታ አስገራሚ ድንቅ ነገሮች አሏት፡፡ ልክ እንደ ቤርሙዳ ትሪያንግል ከመላምት በስተቀር እቅጩን ነገር ሊናገሩላቸው የማይቻሉ፡፡ ዛሬም የምንጓዘው አሜሪካኖቹ «ብታምኑም ባታምኑ ም» በሚለው የቴሌቭዥን ፕሮግራማቸው ከሚያቀርቧቸው የዓለማችን ድንቅ ነገሮችና ቦታዎች አንዱን ለማየት ነው፡፡

የሀገሬ ሰው ላሊበላ ሲሄድ
እንግዲህ ዲያብሎስ ምን ትበላ?
ትንሹም ትልቁም ሄደ ላሊበላ
     የሚለው መዝሙር አሁን ነው ትዝ ያለኝ፡፡ እኔም በተራዬ
እንግዲህ ፊዚክስ ምን ትመልስ
ትንሹም ትልቁም ሄደ ሳንታ ክሩዝ
የሚል የፎገራ ግጥም አማረኝ፡፡

Thursday, June 21, 2012

እሌኒ መሐመድ


የመጀመርያዋ ኢትዮጵያዊት ሴት ደራሲ
Queen Eleni Memorial Hospital Hosaena, Hadeya
በዐፄ ዘርዐ ያዕቆብ ዘመን የሐድያ ገራድ የነበረው ማሒኮ ለንጉሡ ግብር ላለመገበር አሻፈረኝ አለ፡፡ ንጉሥ ዘርዐ ያዕቆብ ዓመታዊውን ግብር እንዲያመጣ ሲጠራው «ወደ ደጅህ አልደርስም፤ ሀገሬንም አልለቅም» ብሎ የንጉሡን መልክተኞች መለሳቸው፡፡ ይህ ከሆነ ከጥቂት ጊዜ በኋላ የጉዳይቶ ገራድ ወደ ንጉሡ በፍጥነት ገሥግሦ በመሄድ የሐድያ ገራድ ለጦርነት እየተዘጋጀ መሆኑን ደብረ ብርሃን ላይ አረዳው፡፡ ከአካባቢው የባሌና የደዋሮ ገዥዎችም ርዳታ ያገኝ ዘንድ ጠየቀው፡፡

ንጉሥ ዘርዐ ያዕቆብ ይህንን ሲሰማ የሐድያው ገራድ ዋና ዋና ተባባሪዎች እነማን እንደሆኑ፤ ዐመፁ ሕዝቡን ሁሉ ያስተባበረ ነው ወይስ የጥቂቶች ነው? አንተስ ምን ቢደረግ ይሻላል ትላለህ? ሲል ጠየቀው፡፡ የጉዳይቶው ገራድም ከማሒኮ ጋር የተባበሩ ዘጠኝ ገራዶች መኖራቸውን፤ ማሒኮ ወርዶ አጎቱ ገራድ ባሞ ቢተካ የተሻለ እንደሆነ ነገረው፡፡

Tuesday, June 19, 2012

የሰው ሀልወቱ

click here for pdf
የሰው ሀልወቱ ብዙ ነው ይባላል፡፡ ሰው በዚህ ምድር ይኖራል፡፡ በታሪክ ውስጥ ይኖራል፡፡ በሰዎች ኅሊና ውስጥ ይኖራል፡፡ በልጆቹ ውስጥ ይኖራል፡፡ በሥራው ውስጥ ይኖራል፡፡ በዐጸደ ነፍስም ይኖራል፡፡ አነዋወሩ ግን ይለያያል፡፡ በበጎ የሚኖር አለ፡፡ በተቃራኒውም፡፡ በሌሎቹ ሀልዎቶች ለሚኖረው አነዋወር ግን በምድር ላይ የሚኖረው ኑሮ ወሳኝ ነው፡፡
ሰው ከእንስሳት ከሚለይበት ነገሮች አንዱ ይኼው ነው፡፡ ለምድራዊ ህልውናው ብቻ ሳይሆን ለሌላውም ህልውናው ይጨነቃል፤ ያስባል፡፡ ሲኖርም ለእነዚያም ጭምር ይኖራል፡፡ እንስሳት በምድር ላይ ስላላቸው ኑሮ እንኳን አያስቡበትም፡፡ በደመ ነፍስ ይኖሩበታል እንጂ፡፡ ከዚያም አልፈው ሌላ ዓይነት አነዋወር የላቸውም፡፡ ትናንት የሚሉት ታሪክ፣ ነገ የሚሉት ተስፋ የላቸውም፡፡ ህልውናቸውን ሰው እንጂ ራሳቸው አይወስኑትም፡፡ ስለዚህም ብቻቸውን ሊመሰገኑም ሆነ ሊወቀሱ አይችሉም፡፡

Saturday, June 16, 2012

ቢደርስባችሁ ምን እርምጃ ትወስዳላችሁ

click here for pdf 
ዲ/ን ዳንኤል ሰላምና ጤና ከነቤተሰቦችህ እየተመኘሁ

ይህቺን አጭር ጽሁፍ ለአንባቢያን አስተያየት እንዲሰጡበት ታደርግልኝ ዘንድ በመተማመን ነው፡፡

እኔ በአንድ የግል ድርጅት ውስጥ ሠራተኛ ስሆን ባለቤቴ የመንግሥት ሠራተኛ ነው፡፡ እኔና ባለቤቴ የ4 ልጆች የአብራካችን ክፋዬች አሉን ፡፡ ከጥቂት ዓመታት ጀምሮ  ቤታችን  ሰላም በማጣት ከፍተኛ ችግር ውስጥ እንገኛለን፡፡  ቤቴንና ልጆቼን ጥዬ እንዳልወጣ በልጆቼ ላይ የሚደርሰው የሥነ ልቦና ቀውስ ከባድ መሆኑ ይታየኛል፡፡ ሁሉን ችዬ ልኑር ብዬ ሳስብ እስከመቼ ሰው በአንድ ጣሪያ ሥራ እየኖረ ቢያንስ ስለልጆች ጉዳይ እንኳን ሣይነጋገር ለዓመታት ይቻላል፡፡ 

Wednesday, June 13, 2012

ዕውቀት እንረዳለን

አራተኛ ክፍል እያለሁ የሂሳብ መጽሐፍ ለአራት ነበር የሚታደለን፡፡ ታድያ የቤት ሥራ የተሰጠ ቀን መጽሐፉን ለመውሰድ ተረኞች ያልነበርነው ሦስታችን የቤት ሥራውን ስንገለብጥ ከተማሪው ሁሉ ወደ ኋላ እንቀር ነበር፡፡ ሕፃናት ስለ ነበርን፣ ከዚያም የተሻለ ስላላየን መጽሐፍን ለአራት ለአምስት መውሰድ የዓለም ሥርዓት መስሎን ነበር ያደግነው፡፡ የመጽሐፍ ኮንደሚኒየም አትሉም፡፡
የሚገርመው ነገር ይህ አሠራር በሁለተኛ ደረጃም ሆነ በኮሌጅ ደረጃ ሳይሻሻል ነው እኛ ትምህርት «ጨርሰን» የወጣነው፡፡ በተለይ አዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ስድስት ኪሎ እያለሁ እንድናነብ የሚሰጠንን መጽሐፍ ቤተ መጻሕፍት ሄዶ ማግኘት አስቸጋሪ ነበር፡፡ አንዳንድ ጊዜ ሌላ ሰው ቀድሞ ያወጣውና ወረፋ ያዙ እንባላለን፡፡ ወረፋው ሳይደርሰን ፈተናው ቀድሞ ይደርሳል፡፡ አንዳንድ ጊዜ ደግሞ ከነ አካቴው መጽሐፉ አይኖርም፡፡ ምነው? ስንል «መምህሩ አውጥቶታል» እንባላለን፡፡ ሌላ ጊዜ ደግሞ «በኮርስ አውት ላይኑ» ላይ ያለው የመረጃ መጻሕፍት ዝርዝር ከሌላ የተገለበጠ ይሆንና ቤተ መጻሕፍቱ እንኳን ሊኖረው ሰምቷቸውም አያውቅ፡፡

Friday, June 8, 2012

ሦስቱ የተሳሳቱ ምዕራፎች

ይህንን ታሪክ የምትነግረን የአንድ ትልቅ ድርጅት መሪ ናት፡፡
«ልጅ እያለሁ እናቴ ከእኔ በአምስት ዓመት የምታንሰዋን ታናሿን እኅቴን ሁልጊዜ «እወድሻለሁ´ ስትላት እሰማ ነበር፡፡ እኔን ግን አልፎ አልፎ ካልሆነ በቀር እንደርሷ አዘውትራ «እወድሻለሁ» አትለኝም፡፡ እርሷ አልቃሻና ነጭናጫ ልጅ ነበረች፡፡ እኔም አልፎ አልፎ ታናሿን እኅቴን እንድከታተላትና እንድጠብቃት ትነግረኝ ነበር፡፡ ይህ ሁኔታ እናቴ እኔን አትወደኝም እንድል አደረገኝ፡፡ ስለዚህም «ቶሎ ቶሎ ተምሬ ወደ ኮሌጅ መግባት አለብኝ፡፡ ከማትወደኝ እናቴ ጋር ለምን እቀመጣለሁ» እል ነበር፡፡

Tuesday, June 5, 2012

ከየት እንጀምር


ወዳጄ ሆይ ለምን ከሌለህ ነገር ትጅምራለህ? በሰው ላይ ኀዘን የሚጨምረው፣ ተስፋ መቁረጥም የሚያደርሰው፣ የበታችነትንም የሚያመጣው፣ ቅዠትንም የሚያባብሰው ከሌለ ነገር መጀመር ነው፡፡ እስኪ ራስህን አስበው? ስላላገኘሃቸውና ስላልደረስክባቸው፤ ስላመለጡህና ስላልተደረጉልህ ነገሮች ከማሰብ በእጅህ ስላለውና ስለደረስክበት ነገር ለምን አታስብም፡፡
በአንተ እጅ ያለው ነገር በአንተ እጅ ከሌለው ነገር ይበልጣል ወይስ ያንሳል? በእጄ ያለው ትንሽ ነገር ነው፣ በእጄ የሌለው ግን ዓለም በሙሉ ነው፤ ታድያ እንዴት በእጄ ያለው በእጄ ከሌለው ነገር ሊበልጥ ይችላል? እንደምትል አይጠረጠርም፡፡ ሲገመትም እንደዚያው ነው፡፡