Friday, April 27, 2012

በእንግሊዞች የተመራው የመቅደላው ዝርፊያ በኢትዮጵያ ቤተ ክርስቲያን ላይ


በፍቅር ለይኩን፡፡ [fikirbefikir@gmail.com]

«በጣም ከሚያስገርመውና ከሚያሳዝነው ነገር ሁሉ በመቅደላ በንጉሡ በአፄ ቴዎድሮስ ታስረው ከነበሩት እንግሊዛውያን እስረኞች መካከል አንዱ ከስድስት ወር በፊት ተቀብረው ከነበሩት ከአቡነ ሰላማ [በወቅቱ የኢትዮጵያ ውስጥ የነበሩ  የነበሩ ግብጻዊ ሊቀ ጳጳስ] መቃብር ዘንድ በመሄድ መቃብራቸውን ቆፍሮ፣ አስክሬናቸውን ጎትተው በማውጣት ብዙ ሺ ዶላር ሊያወጣ የሚችል ከአልማዝ የተሰራ መስቀላቸውን ከአንገታቸው ላይ መንጭቆ መውሰዱ የቱን ያህል የተረገመ ሰይጣን እንደነበረ የሚያሳይ ነው፡፡
                            [ሄነሪ ስታሊን የአሜሪካው የኒዮርክ ታይምስ ሪፖርተር -እ.ኤ.አ 1868ዓ.ም] 


ሃሳብ የሞተ ዕለት

አንድ ጊዜ አንድ የሮም የጦር መሪ ወደ አንድ የአይሁድ ከተማ ይገባል፡፡ የከተማዋን ሕዝብም ወደ አንድ የማጎርያ ሥፍራ ይሰበስባቸዋል፡፡ የከተማዋ ቤቶች አንድ ሳይቀሩ እንዲቃጠሉ ለወታደሮቹ ትእዛዝ ይሰጣል፡፡ በዚያ ጊዜ ሕዝቡ በቤቶቹ ውስጥ ያለውን ሀብት ለማውጣት ለመነ፡፡ የሮም ወታደሮች ግን አልፈቀዱም፡፡ የሕዝቡ ልመና እየበዛ ሲሄድ የወታደሮቹ አለቃ አንድ ነገር ፈቀደ፡፡ ሕዝቡ ሁሉ ተስማምቶ አንድ እጅግ የሚፈልጉትን ነገር ብቻ እንዲያወጡ፡፡ ሕዝቡ ተተራመሰ፡፡ አንዱ አንድ ሌላውም ሌላ ይላል፡፡ ከዚያ ሁሉ ሀብት መካከል አጅግ አስፈላጊ የሆነውን ነገር መርጦ ማውጣት አስቸጋሪ ሆነ፡፡ ማንንም የሚያስማማ ሀሳብ ማግኘትም አልተቻለም፡፡

Wednesday, April 25, 2012

የነፍሴ ጨዋታ


ትናንት ማክሰኞ ማታ በእግር ኳስ ታሪክ አስገራሚ ከሚባሉት ጨዋታዎች አንዱን ተመለከትን፡፡ ስለ እግር ኳስ ልቡን ሞልቶ ማንም ቀድሞ መናገር አይችልም የተባለውን ብሂል ያረጋገጠ ነበር የባርሴሎናና የቼልሲ ጨዋታ፡፡
የዓለም ቁጥር አንድ ቡድን ከእንግሊዝ ስድስተኛ ቡድን ጋር ተጋጥሞ፣ ሰባ በመቶ የኳስ ቁጥጥር የነበረው ቡድን ሠላሳ በመቶ ኳስን በያዘ ቡድን ተሸንፎ፤ ከአራት በላይ አጥቂ ያሰለፈ ቡድን በአንድ አጥቂ ተበልጦ፤ ያጠቃ ቡድን በተከላከለ ቡድን ድል ተመትቶ ያየንበት ጨዋታ ነበር፡፡ የትናንቱ ጨዋታ፡፡

Friday, April 20, 2012

ፍቅር እና ሀገር

ከጥቂት ዓመታት በፊት ኢየሩሳሌምን ለመጀመርያ ጊዜ ለማየት መጥቼ ነበር፡፡ ስመለስ አውሮፕላኑን የሞሉት ቤተ እሥራላውያን ነበሩ፡፡ በመካከሉ አንዱን ሽማግሌ «የት እየሄዳችሁ ነው ብዬ ጠየቅኳቸው፡፡
«ወደ አዲስ አበባ» አሉኝ፡፡
 «ምነው አልቀበል አሏችሁ እንዴ» ስል መልሼ ጠየቅኳቸው፡፡
«ኧረ ከሄድን ስድስት ዓመታችን ነው» አሉኝ፡፡
«ታድያ ለምን ትመለሳላችሁ»
«ዋንዛዬ ጠበል ልንነከር ነው»
ዋንዛዬ ጠበልን ዐውቀዋለሁ፡፡ ደቡብ ጎንደር የሚገኝ ፍል ጠበል ነው፡፡
«እናንተ ቤተ እሥራኤል አይደላችሁ እንዴ እንዴት ዋንዛዬ ጠበል ትሄዳላችሁ»

Tuesday, April 17, 2012

የዴር ሡልጣን ጥሪ

በኢየሩሳሌም የጥንቷ ከተማ ኢየሱስ ክርስቶስ ከጲላጦስ አደባባይ እስከ ጎልጎታ የተጓዘበት መንገድ አለ፡፡ ፍኖተ መስቀል ይባላል፡፡ ይህ መንገድ ኢየሱስ ክርስቶስ የተቀበላቸውን አሥራ አራቱን ሕማማት የምናስታውስበት መንገድ ነው፡፡ ኢየሩሳሌምን ለመጎብኘት የሚመጡ መንገደኞች ሁሉ በእያንዳንዱ ምእራፍ እየቆሙ ጸሎት በማድረስና በቦታው ላይ ኢየሱስ ክርስቶስ የተቀበለውን መከራ በማሰብ እስከ ጎልጎታ የትሣኤው ቤተ ክርስቲያን ይደርሳሉ፡፡

Sunday, April 15, 2012

ኢትዮጵያውያን በኢየሩሳሌም 2

በዓሉ የማን ነው ?

ኢየሩሳሌም ንግሥተ ነገሥታት ዘውዲቱ ምኒሊክ እኤአ 1928 ዓም ባሠሩት ሕንፃ ውስጥ ሆኜ የኢትዮጵያ ቴሌቭዥን የሚያስተላልፈውን የዓመት በዓል መርሐ ግብር እየተመለከትኩ ነበር፡፡
መርሐ ግብሩ በሚደረግበት አዳራሽ መድረክ ላይ ለበዓሉ የመልካም ምኞት መግለጫ ተጽፏል፡፡ «ለክርስትና እምነት ተከታዮች እንኳን ለፋሲካ በዓል አደረሳችሁ» ይላል፡፡ ይህ ነገር በሞባይል የድርጅቶች መልእክቶች እና በመልካም ምኞት መግለጫ ካርዶችም እየተለመደ ነው፡፡
ለምን? አልኩ፡፡ ምናለ «እንኳን ለፋሲካ በዓል አደረሳችሁ» ቢባል ምናለበት፡፡ ለምንድን ነው ሌላኛው ወገን አይመለከትህም የሚባለው? እኔ ራሴ ነኝ የፋሲካም ሆነ የመውሊድ በዓል አይመለከተኝም ማለት ያለብኝ እንጂ ጋዜጠኛው ወይንም ባለ ሥልጣኑ፣ ወይንም ደግሞ ባለ ካርዱ ለምን አይመለከትህም ይለኛል? በመኖር እና በመስተጋብር ብዛት እሴቱን ገዝቼው የኖርኩትን በዓል ለምንስ ይነጥቀኛል?
መጀመርያ ነገር የፋሲካ በዓል የክርስትና እምነት በዓል ብቻ ሳይሆን የሀገሪቱም ብሔራዊ በዓል ሆኖ ታውጇል፡፡ በዚህ ቀን እንዲያርፉ የተፈቀደው ክርስትናን ለሚያምኑ ብቻ አይደለም፡፡ በኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኙ ሁሉም ነዋሪዎች ናቸው፡፡ በሌላም በኩል በዚህች ሀገር ውስጥ አንደኛው የሌላኛውን በዓል ሲያከብሩ ነው የኖሩት፡፡ ኢትዮጵያ ውስጥ በዓልን በሁለት ዓይነት መንገድ ነው የምናከብረው፡፡ አንደኛው የበዓሉን ትርጉም እና ዓላማ በመቀበል ሲሆን ሌላኛው ደግሞ የበዓሉን ባለቤቶች በማክበር ነው፡፡

የዘበርጋ ጥያቄ

የማኅበራዊ ጥናት መድረክ ባሳተመው «ባሕል እና ልማት» በሚለው እስትግቡእ ውስጥ ዶክተር ፈቃደ አዘዘ ስለ ፎክሎር የጻፈው ዕውቀት አዘል፣ ልብ መሳጭ ጽሑፍ አለ፡፡ እዚያ ጽሑፉ ውስጥ ዘበርጋ የሚባል አንድ ሰው በመሠረተ ትምህርት ዘመቻ ወቅት የጠየቀውን አስደናቂ ጥያቄ ለሃሳቡ ማስወንጨፊያ ተጠቅሞበታል፡፡
ዘበርጋ መሠረተ ትምህርት ሊማር ነበር የገባው፡፡ መምህሩ ታድያ ሂሳብ ለማስተማር ወደ ክፍል ገቡና እንዲህ አሉ፡፡ አንድ በግ በአምስት ብር ቢሸጥ አራት በጎች በስንት ብር ይሸጣሉ?
ዘበርጋ ከሁሉም ተሽቀዳድሞ እጁን አወጣ፡፡
መምህሩ ደስ አላቸው፡፡ እንዲህ ሂሳብን ያህል ነገር በቶሎ ተረድቶ የሚመልስ ጎልማሳ በመኖሩ፡፡
«እሺ ዘበርጋ» አሉት፡፡
ዘበርጋ ተነሣ፡፡

Thursday, April 12, 2012

ኢትዮጵያውያን በኢየሩሳሌም

እነሆ ዛሬ ኢየሩሳሌም በኢትዮጵያውያን ተሳላሚዎች ተሞልታ ነበር፡፡ መንገዱ ሁሉ ነጭ ለብሶ ነጠላ ባጣፋ ሰው ያጌጠ ሆኖ ይታይ ነበር፡፡ ከዘመናት ሁሉ የዚህ ዓመት የተሳላሚዎች ቁጥር እንደጨመረ ነዋሪዎች እና የገዳማቱ አባቶች ይናገራሉ፡፡ ለዚህ ደግሞ አራት ምክንያቶችን ይሰጣሉ፡፡
የመጀመርያው በኢትዮጵያ እና በመላው ዓለም በሚገኙ ምእመናን ዘንድ መንፈሳዊ ትምህርት እየተስፋፋ መምጣቱ የተሳላሚዎቹን ቁጥር በዚህ በኢየሩሳሌም ብቻ ሳይሆን በሀገር ቤትም እየጨመረው መጥቷል፡፡ ለዚህም በማሳያነት የሚያቀርቡት ከዚህ ቀደም የኢየሩሳሌም ተሳላሚዎች በአብዛኛው በእድሜ የገፉ አረጋውያን ነበሩ፡፡ በአሁኑ ወቅት ግን ወጣቶች እና ጎልማሶችም ወደ ኢየሩሳሌም ገዳማት የሚያደርጉት የተሳላሚነት ጉዞ ጨምሯል፡፡
ሁለተኛው ምክንያት ደግሞ ብዙ ኢትዮጵያውያን ወደ ልዩ ልዩ ዓለማት መሰደዳቸው ነው፡፡ ወደ ኢየሩሳሌም ለተሳላሚነት ለመምጣት ከፍተኛ ገንዘብ ይጠይቃል፡፡ ይህንን ወጭ በውጭ ሀገር የሚገኙ ልጆቻቸው እየከፈሉላቸው ብዙ ወላጆች ወደ ኢየሩሳሌም በመምጣት ላይ ናቸው፡፡
ሦስተኛው ምክንያት ደግሞ ከዚህ በፊት ለጉዞ ይጠየቁ የነበሩ መመዘኛዎች እየቀነሱ መምጣታቸው ነው፡፡ በዓለም ላይ የተከሰተውን የኢኮኖሚ ቀውስ ተከትሎ የቱሪስቶች ቁጥር ቀንሷል፡፡ ይህንን እየቀነሰ የመጣውን የቱሪስቶች ፍሰት ለማበረታታት የቱሪስተ መዳረሻ ሀገሮች የሚጠይቋቸውን መመዘኛዎች እያቀለሉ ናቸው፡፡ ከእነዚህ አንዷ እስራኤል ናት፡፡ ለወጣቶች አለመፍቀድ፤ ከፍተኛ ገንዘብ መጠየቅ፤ ጋብቻን እንደ መሥፈርት ማስቀመጥ እና የመሳሰሉት ወደ እስራኤል የሚመጡ ተሳላሚዎችን የሚገቱ መመዘኛዎች ነበሩ፡፡ በአሁኑ ጊዜ እነዚህ መመዘኛዎች በአንፃራዊነት እየተሻሻሉ መጥተዋል፡፡
አራተኛው ምክንያት የአጓጓዥ ድርጅቶች ቁጥር መጨመር ነው፡፡ ከዚህ በፊት በኢየሩሳሌም መታሰቢያ ድርጅት ብቻ ይደረግ የነበረው የተሳላሚዎች ጉዞ በአሁኑ ጊዜ ከስድስት በሚበልጡ ድርጅቶች በኩል በመከናወን ላይ ይገኛል፡፡ እነዚህ ድርጅቶች ተጓዦችን ለማበርከት አሠራርን በማስተካከላቸው፣ ኤምባሲው የሚጠይቃቸውን መመዘኛዎች በባለ አደራነት ስለ ተገዡ ሆነው በማሟላታቸው እንዲሁም ተገቢውን ቅስቀሳ በማድረጋቸው የተሳላሚዎች ቁጥር ሊጨምር ችሏል፡፡
በዚህ እና በሌሎች ምክንያቶች የተነሣ በዚህ ዓመት የተሳላሚዎቹ ቁጥር እስከ ሁለት  ሊደርስ እንደሚችል ተገምቷል፡፡ ከእነዚህም መካከል ስድሳ በመቶው ከኢትዮጵያ የመጡ ሲሆን ከአሜሪካ፣ ካናዳ፣ እንግሊዝ፣ ፈረንሳይ፣ ሆላንድ፣ ደቡብ አፍሪካ፣ ጀርመን እና ሌሎች ሀገሮችም የመጡ ኢትየጵያውያን ተሳላሚዎች ሌላውን ቦታ ይዘዋል፡፡
ዛሬ የጸሎተ ኀሙስ ቅዳሴ የተከናወነው በዴር ሡልጣን ገዳም ነበር፡፡ ሕዝቡ ከመብዛቱ የተነሣ በቤተ ሚካኤል፣ በቤተ መድኃኔዓለም እና በድንኳን ውስጥ ተቀድሶ ቦታ ሊበቃ ግን አልቻለም፡፡ ያቺ የዴር ሡልጣን ግቢ መላእክት ጌታ በተወለደ ጊዜ መልተው እንደታዩባት ቤተልሔም ሆና ነው የዋለቺው፡፡ ካስቀደሰው ሰው መካከል ከሰማንያ በመቶው በላይ ሥጋውን እና ደሙን ሲቀበል ማየት ስብከተ ወንጌል ፍሬ እያፈራ መሆኑን የሚያመለክት ነው፡፡
ነገ ከማለዳ ጀምሮ ጌታ ከተገረፈበት ከፕራይቶርዮን ግቢ እስከ ቀራንዮ መካነ ስቅለቱ በሚፈረግ የፍኖተ መስቀል ጉዞ እና የስግደት ሥነ ሥርዓት ይከበራል፡፡