Wednesday, June 15, 2011

ከቁርሾ ወደ ሥርየት

ሰሞኑን በሀገራችን ታሪክ እምብዛም ከማይዘወተሩ ነገሮች አንዱ ተፈጽሟል፡፡ በሥልጣን ላይ ያለ መንግሥት ከእርሱ በፊት ለነበረ መንግሥት ባለ ሥልጣናት ምሕረት አድርጓል፡፡
ብዬ እመጣለሁ ብዬ በድል
መግደል ያባቴ ነው ጠላቴን ማደን
እያለ ባደገ ማኅበረሰብ ውስጥ ጠላትን ገድሎ በመቃብሩ ላይ ቤተ መንግሥት መሥራት አስደናቂ አይደለም፡፡ ዝሆን መግደል፣ አንበሳ መግደል፣ ነብር መግደል እንጂ አንበሳ ማርባት፣ ዝሆን ማርባት እና ነብር ማርባት እንዲህ ባለው ማኅበረሰብ ውስጥ አልተለመዱም፡፡ እናም ነገ ልጆቻችን አንበሳ እና ነበር ለማየት ወደ አውሮፓ ፓርኮች መጓዝ ሳይኖርባቸው አይቀርም፡፡
 ልጅ ኢያሱ የዐፄ ምኒሊክን ቀብር በድብቅ ይሁን አሉ፡፡ ፍትሐት እንዳይደረግ ዐወጁ፡፡ በይፋ እንዳይለቀስ ከለከሉ፡፡ ዐፄ ኃይለ ሥላሴ ኢያሱን ገድለው የት እንዳደረጓቸው ሳይታወቅ ቀረ፡፡ ባለወልድ ቤተ ክርሰቲያን ቆመው ማንንም ሳይፈሩ ይናገሩ የነበሩት አባ ጉኒና «ኢያሱን እንደጣልክ አንተም ትጣላለህ» እንዳሏቸው ዐፄ ኃይለ ሥላሴም በሰው እጅ ታንቀው እንደ ውሻ ተጥለው ቀሩ፡፡
ደርግም በተራው በዐፄ ኃይለ ሥላሴ መቃብር ላይ ቤተ መንግሥት ገንብቶ ተቀመጠ፡፡ አሥራ ሰባቱ ዓመት ሲያልፍ ደግሞ ኢሕአዴግ ገባና የደርግ ባለ ሥልጣናት ወደ ከርቸሌ ወርደው እነሆ ሃያኛ ዓመታቸውን ሊደፍኑ ነው፡፡
ማንበርከክ፣ መማረክ፣ መግደል፣ መምታት፣ መረሸን፣ ማሠር፣ መቅበር በታሪካችን ውስጥ ጉልሕ ሥፍራ ይዘው የኖሩ ናቸው፡፡ እንኳን ያለፉትን መንግሥታት ቀርቶ ከወንድሞቹ መካከል አንዱ ሲነግሥ ሌሎቹን ወኅኒ አስገብቶ መቆለፍ በየዜና መዋዕሎቻችን ሞልቶ የተረፈ ነው፡፡
አንዳንድ ጊዜ ከመንግሥታት ወደ መንግሥታት የሚደረገው የታሪክ ሽግግራችን ድልድዩ ያላማረ ከመሆኑ የተነሣ በወግ ለመተረክ እንኳን የሚከብድበት ጊዜ አለ፡፡ እንኳን በዓለማዊው ታሪካችን ቀርቶ በመንፈሳዊው ታሪካችን እንኳን በግልጽ የማናውቃቸው የመሻገርያ ዘመናት አሉ፡፡ ከአቡነ ቴዎፍሎስ ወደ አቡነ ተክለ ሃይማኖት ሽግግር የተደረገው እንዴት ነበር? ከአቡነ መርቆሬዎስ ወደ አቡነ ጳውሎስስ? ድንብዝብዝ ያለ ድልድይ ነው የሚታየው፡፡
ትልቁ ራስ ዓሊ በጎንደር ሲገዙ፡፡ ከትግራዩ ደጃች ውቤ ጋር ይቀናቀኑ ነበር ይባላል፡፡ ታድያ አንድ ጊዜ ደጃዝማች ክተት ሠራዊት ብለው ወደ ደብረ ታቦር ይመጣሉ፡፡ በውጊያ ላይ የራስ ዓሊ ጦር እንደ መሸነፍ ሲል ጊዜ ራስ ዓሊ ጠፍተው ወሎ ገብተው ይደበቃሉ፡፡ ደጃች ውቤም ደብረ ታቦር ገብተው አዳራሽ ውስጥ ድግስ እያበሉ እያለ አንድ የተናደደ የራስ ዓሊ የጦር ሰው ያለውን ጦር አስተባብሮ አዳራሹን ይከብና ደጃች ውቤን ይማርካቸዋል፡፡
ታድያ በኋላ የራስ ባለሟል ግዳይ ሊጥል ጌታውን ቢፈልግ ቢፈልግ ያጣቸዋል፡፡ በመጨረሻ ራስ ዓሊ ከወሎ ተፈልገው ይመጣሉ፡፡ ነገሩም በዕርቅ ያልቃል፡፡
ሰንበትበት ብሎ አንድ የደብረ ታቦር ሰውና አንድ የጎጃም ሰው መንገድ ላይ ይገናኙና ይህንኑ ጉዳይ ያነሣሉ፡፡ ጎጃሜው ጎንደሬውን
«አንተ የራስ ዓሊና የደጃች ውቤ ነገር እንዴት ሆነ» ይለዋል፡፡
«ራስ ዓሊም ተሸንፈው ሸሹ፤ ደጃች ውቤም ተማረኩ» ይለዋል ጎንደሬው፡፡
ጎጃሜውም ይገረምና «ኧረ እባክህ እስኪ በወግ በወግ አድርገህ ንገረኝ» ይለዋል፡፡
«ሆ፣ እነርሱ ራሳቸው በወግ በወግ ያልሆኑትን እኔ እንዴት አድርጌ በወግ ልንገርህ» አለው ይባላል፡፡ ሲል የዐፄ ቴዎድሮስ ዜና መዋዕል ጸሐፊ ይተርካል፡፡
እንዲህ እንደ ራስ ዓሊ እና እንደ ደጃች ውቤ ጦርነት በወግ በወጉ ሆነው ያላለቁ፤ ለተራኪም ወግ የሌላቸው አያሌ የዘመን ምዕራፎች አሉን፡፡ ምን ተደርጎ ነበር? ማን ምን አደረገ? ለምን እንደዚያ ተደረገ? ጥፋተኛው ማን ነበር? ከዚያስ ምን እንማራለን? እንዳይደገም ምን እናድርግ? ሳንባባል ምዕራፎቹ ስለሚዘጉ በተመሳሳይ የስሕተት አዙሪት ውስጥ ደጋግመን እንወድቃለን፡፡
የምኒሊክን ዘመን ብንወቅስም የምኒሊክን ስሕተት እንደግማለን፡፡ የዐፄ ኃይለ ሥላሴን ጥፋት ብናማርርም የዐፄ ኃይለ ሥላሴን ጥፋት በእጥፍ እንደግማለን፡፡ የደርግን ወንጀል ብንኮንንም የደርግን ወንጀል እንደግመዋለንለን፡፡ ለምን? ያለፈውን አጥርቶ በማየት፤ በመፈተሽ እና በማረም ለአሁኑ ስለማንነሳ፡፡ ማዳፈን እንጂ መተንተን፤ መቅበር እንጂ መግለጥ፤ ማሠር እና መግደል እንጂ ማረም ስለማንችልበት፡፡
ለቀድሞ መንግሥት ባለ ሥልጣናት ምሕረት መደረግ ያለበት ንጹሐን ስለሆኑ አይደለም፡፡ በዚያ ዘመን የተሠራው ጥፋትም ለሀገሪቱ የሚጠቅማት ስለሆነም አይደለም፡፡ በወቅቱ የመከራው ገፈት ቀማሽ የሆኑት ወገኖቻችን ቁስላቸው ቁስላችን፤ ሕመማቸውም ሕመማችን ስላልሆነም አይደለም፡፡ ፍርድ ቤቱ የወሰነው ውሳኔ ትክክል ስላልሆነም አይደለም፡፡ የነዚያ መከራው የተፈጸመባቸውን ወገኖች ዕንባ፣ ኡኡታ እና ሰቆቃ ከንቱ ለማድረግም አይደለም፡፡ ፈጽሞ፤ ኧረ ፈጽሞ፡፡
ነገሩ ሌላ ነው፡፡
ይህቺ ሀገር አዲስ የታሪክ መዝጊያ ያስፈልጋታል፡፡ እስካሁን ታሪኳን በማሠር፣ በመግደል እና በማሰደድ ዘግታለች፡፡ የዚህ ውጤቱ ደግሞ ቁርሾ እና ቂም መሆኑን እኛው ለእኛው ምስክር ነን፡፡ አሁን ግን አዲስ የታሪክ መዝጊያ ገጽ እየተዘጋጀ ነው፡፡ ይቅርታ፡፡
ከስድሳ ስድስት በኋላ የተፈጠረው ታሪካችን መገዳደል፣ መተላለቅ፣ መረሻሸን፣ ቀይ እና ነጭ ሽብር፣ ስደት እና እንግልት፤ እሥር እና ግርፋት የሞላው ነው፡፡ የዚያ ታሪክ አንዱ ምእራፍ ኢሕአዴግ አዲስ አበባ ሲገባ ተጠናቀቀ፡፡ ነገር ግን የታሪኩ መጽሐፍ የመጨረሻ ገጹን አላገኘም፡፡ የዚያ ታሪክ የመጨረሻ ገጽ ሦስት አማራጮች ነበሩት፡፡ በመግደል፣ በማሠር፣ በይቅርታ፡፡
ኢሕአዴግ የደርግን ባለ ሥልጣናት ሰብስቦ ደርግ በዐፄ ኃይለ ሥላሴ እና በባለ ሥልጣናቱ ላይ የወሰደውን ርምጃ አልወሰደባቸውም፡፡ ምክንያቱ ምንም ይሁን ምንም ይህ ያስመሰግናል፡፡ የፍርዱ ሂደት ቢረዝምም ቢያንስ ፍርድ ቤት የሚባለውን ወግ እንዲያዩ አድርጓል፡፡ የፍርዱ ውሳኔም እሥር እና ሞትን አምጥቷል፡፡
በዚህም ምክንያት የተወሰኑት እድሜ ልክ፣ ሌሎች የተወሰኑ ዓመታት፣ ጥቂቶቹ ደግሞ ሞት ተፈረደባቸው፡፡ ይህ ሁኔታ የዚያ ዘመን ታሪክ በእሥር እና በሞት እንዲጠናቀቅ ሊያደርግ ነበር፡፡ የታሪኩ የመጨረሻ ገጽ ከቀድሞ ታሪካችን የተለየ አልነበረም፡፡ ምንም ፍርድ እና ውሳኔ ቢኖረው ፍጻሜው ግን ሞት ሆነ፡፡ «አዘለም አንጠለጠለ ያው ተሸከመ ነው» አይደል የሚባለው፡፡
ይህ ሁኔታ ሰዎቹን ያሸንፍ ይሆናል፤ ለዘመናት የተቆራኘንን አስተሳሰብ ግን አላሸነፈም፡፡ አሁንም ከመግደል እና ከማሠር አልወጣንምና፡፡ እነዚህ ሰዎች የሞት ቅጣቱ ተፈጽሞባቸው ይቀበራሉ፤ ወይንም የእሥር ጊዜያቸውን ጨርሰው ይወጣሉ፡፡ የሄድንበት የአስተሳሰብ ቁራኝነት ግን ከእኛው ጋር ይኖራል፡፡
አሁን ግን መንግሥት ምሕረት አደረገ፡፡ እናም አሳዛኝ ታሪካችን አስደሳች አፈጻጸም ገጠመው፡፡ የዚያ ታሪክ የመጨረሻው ገጽ ተቀየረ፡፡ ያቺ ገጽ «ምሕረት» ትላለች፡፡ ለትውልዱ አስደናቂ የሚሆነውም መጽሐፉ በዚህ መልኩ ሲጠናቀቅ ነበር፡፡ የነገው ትውልድ ያንን የሰቆቃ እና የመከራ ታሪክ ሲያነብብ ቆይቶ በመጽሐፉ የመጨረሻ ገጽ ሲደርስ «ይህ ትውልድ ግን ከእነርሱ የበለጠ የሞራል እና የአስተሳሰብ ልዕልና ስላለው ይቅርታ አደረገላቸው» ከሚለው ላይ ይደርሳል፡፡ ያን ጊዜ ልቡ በሐሴት ይሞላል፡፡
አንዳንድ ጊዜ ደግሞ ድል ምንድን ነው? ብለን እንድንጠይቅም ያደርገናል፡፡ እውነተኛ ድል ችግሩን ያመነጨውን ሥር መንቀል እንጂ ጉቶውን እየተው ቅርንጫፎቹን መመልመል አይደለም፡፡ ሁሉ መጨፋጨፍ እና መገዳደል ለምን መጣ? ለምን አንድ ትውልድ አለቀ? ለምንስ የሀገሪቱ ልጆች እርስ በእርሳቸው ተገዳደሉ? በዓለም ላይ ከታዩት የሰቆቃ ዓይነቶች ሁሉም ለምን እኛ ሀገር ተፈጸሙ? ምክንያቱ አንድ ነው፡፡ ከጭካኔ ያለፈ የችግር መፍቻ መንገድ በማይታያቸው አካላት ምክንያት፡፡ ከመግደል ከማሠር እና ከማሰቃየት ውጭ ምንም ዓይነት የብርሃን መንገድ በማይታያቸው ሰዎች የተነሣ፡፡
እነዚህ አካላት ምን ያውቃሉ? መግደል፡፡ ምን ይረዳሉ? ማሠር፡፡ ምን ሠልጥነዋል? ሰቆቃ፡፡ ምን ተክነዋል? ግርፋት፡፡ ምን ዜማ ይወድዳሉ? ግደል ግደል አለኝ፡፡ ታድያ እነርሱ የሚያውቁትን እና የሠለጠኑበትን ነገር መልሶ በእነርሱው ላይ መፈጸም እንዴት ድል ሊሆን ይችላል? ሽንፈት እንጂ፡፡ ንፉግን በመንፈግ ሥጋውን እንጂ ኅሊናውን አናሸንፈውም፡፡ ገዳይን በመግደል ሥጋውን እንጂ ኅሊናውን አናሸንፈውም፡፡ ንፉግን በመለገሥ፣ ገዳይንም በማኖር ግን ኅሊናውን መርታት ይቻላል፡፡
በዘመነ መሳፍንት ጎንደር ጭልጋ ውስጥ ሁለት ባላባቶች ይጋጫሉ፡፡ አንደኛው በንዴት የአንደኛውን ልጅ ይገድልና ይሸፍታል፡፡ ያኛውም ዘመድ ወዳጁን አሰልፎ በረሃ ለበረሃ ሽፍታውን ያድናል፡፡ በመጨረሻ አንዲት ወዳጁ ቤት ማታ ማታ ብቅ እንደሚል ይደረስበትና እዚያው ከወዳጁ ጋር እንደ ተኛ ሽፍታው ይያዛል፡፡
ልጁ የተገደለበት ባላባት ገበያ መሐል ያመጣውና ገዳዩን በሰባት ጥይት ደብድቦ ይገድለዋል፡፡
ታድያ ይህንን ያየ ጎንደሬ እንዲህ ብሎ ዘፈነ ይባላል
ጌቶችን ከጌቶች ያስበልጧል ወይ
ይህም ነፍሰ ገዳይ ያም ነፍሰ ገዳይ
ከማንኛውም ዓይነት ልዕልና የመንፈስ ልዕልና ይበልጣል፡፡ የመንፈስ ልዕልና ላቅ ያለ ልዕልና ነው፡፡ ይህ ልዕልና ደግሞ ጠላትን በማያውቀው ስልት በማሸነፍ የሚገኝ ልዕልና ነው፡፡ ሌባን በመስጠት፤ ለፍላፊን በዝምታ፤ ንፉግን በልግሥና፤ ክፉን በደግ፤ ጨለማን በብርሃን፤ ጭካኔን በርኅራኄ፤ ክፋትን በደግነት፡፡ አምባገነንነትን በዴሞክራሲ፤ ፍርደ ገምድልነትን በፍትሕ፤ ንቀትን በክብር ማሸነፍ ማለት ነው፡፡
በእኛው ታሪክ ውስጥ በዚያ ዘመን ተጠያቂ የነበሩት ሰዎች እነርሱ ያለ ፍርድ ቢገድሉም እነርሱ ግን ፍርድ ቤት ቀርበዋል፡፡ ይህ ድል ነው፡፡ ከምንም በላይ ደግሞ እነርሱ ሰዎችን ያለ ኃጢአታቸው ቢረሽኑም ለእነርሱ ግን ምሕረት ተደርጎላቸዋል፡፡ ይህ ደግሞ የማያውቁት አዲስ ትምህርት ነው፡፡ ምናልባት ይህ ምሕረት አካላቸውን ከወኅኒ ነጻ ያደርገው ይሆናል፡፡ ኅሊናቸውን ግን ከባድ ቅጣት ይቀጣዋል፡፡ ይቅርታ ምሕረት ብቻ አይደለም ቅጣትም ነው፡፡
ሟቹ የሮም ፖፕ ዳግማዊ ጆን ፖል የመግደል ሙከራ ያደረገባቸውን ሰው እሥር ቤት ድረስ ሄደው «ይቅር ብዬሃለሁ» ሲሉት
«አሁን ገና ቀጡኝ» ነበር ያላቸው፡፡ የእርሳቸው ደግነት ኃጢአቱን ይበልጥ አጎላበት፡፡ የርሳቸው ብርሃንነት ጨለማነቱን አጋለጠው፡፡ የርሳቸው ደግነት ጭካኔውን ዕርቃኑን አስቀረበት፡፡
ይቅር ማለታችን ከእነርሱ በላይ የሚጠቅመው እኛን ነው፡፡ በየትኛውም እምነት ከይቅርታ ጠያቂ ይልቅ ይቅር ባይ ሰማያዊ ዋጋ አለው፡፡ በድሎ ይቅርታ ከመጠየቅ በላይ ተበድሎ ይቅር ማለት ፈጣሪን መምሰል ነው፡፡
ይቅር ባዮች ለዚህች ሀገር ታሪክ ሥርየት እየሰጡት ነው፡፡ በዚህች ሀገር ታሪክ ውስጥ ሥርየት የሚያስፈልጋቸው ነገሮች አሉ፡፡ «ለዘኃለፈ ሥርየት ወለዘይመጽእ ዕቅበት» ይላሉ ካህናቱ፡፡ ላለፈው ሥርየት ለሚመጣው መጠበቅ ማለት ነው፡፡ ለሚመጣው መጠበቅ የሚቻለው ግን አስቀድሞ ላለፈው ሥርየት ሲኖር ነው፡፡ እናም እናንተ ይቅር ባይ ቤተሰቦች ሆይ፤ እንኳን ደስ ያላችሁ፡፡ ለዚህች ሀገር የቁርሾ ታሪክ ሥርየት አስገኝታችኋልና፡፡ እናንተ ይቅር ባይ ቤተሰቦች ሆይ ጀግኖች ናችሁ፤ የዚህችን አገር የደም ታሪክ በይቅርታ አድሳችሁላታልና፡፡ ክብር ለእናንተ ይሁን፡፡
ለእሥረኞቹ እኮ ኢትዮጵያ ተለውጣለች፡፡ ከዛሬ ሃያ ዓመት በፊት ቀበሌ ነበረ አሁን የለም፡፡ ቀጣና ነበረ፡፡ አሁን የለም፡፡ ኢሠፓ ነበረ፡፡ አሁን የለም፡፡ አራት ኪሎ ተቀይሯል፡፡ ልደታ ተቀይሯል፡፡ መንገዶቹ ተቀይረዋል፡፡ ልጆቻቸው ወይ አድገዋል፤ ወይ አርጅተዋል፡፡ ትዳራቸው ተናግቷል፡፡ የመኖርያ ዐቅማቸው ተዳክሟል፡፡ እድሜያቸው አርጅቷል፡፡
ኮንዶሚኒየም፡፡ ቀለበት መንገድ፡፡ ፎረም፡፡ አነስተኛ እና ጥቃቅን፡፡ ሞባይል፡፡ ዲኤስ ቲቪ፤ ዓረብ ሳት፤ ክልል፤ የፌዴሬሽን ምክር ቤት፤ የግል ጋዜጣ፤ ኤፍ ኤም ሬዲዮ፤ የዘጠና ብር ሥጋ፤ የሰባ ብር ዘይት፤ የሃያ ብር ሽንኩርት፤ የስምንት ብር ለስላሳ፤ የአሥራ ሁለት ብር ቢራ፤ ኢሕአዴግ እና ተቃዋሚ ፓርቲ፤ ይህ ሁሉ እነርሱ ከታሠሩ በኋላ የመጣ ነው፡፡
የእሥር ቤቱን ኑሮማ ቢያንስ ላለፉት ሃያ ዓመታት ስለኖሩበት ለምደውት ይሆናል፡፡ ለእነርሱ እንግዳ የሚሆነውኮ የውጭው ዓለም ነው፡፡ እናም እኛ ይቅር በማለታችን የምናገኘውን ርካታ እና የሞራል ልዕልና ያህል እነርሱ አያገኙም፡፡ እኛ ይቅር በማለታችን ለትውልድ የምናተርፈውን የሞቀ የሥርየት ታሪክ ያህል እነርሱ ከእሥር ሲወጡ የሞቀ ኑሮ አያገኙም፡፡
ይልቅስ እነዚህ ሰዎች በቀረችው እድሜያቸው ቢነግሩን፤ ቢያስተምሩን፡፡ ለምን እንደዚያ ተደረገ? ዛሬ ሲያስቡት ምን ይሰማቸዋል? ያልሰማናቸው እና የማናውቃቸው ምሥጢሮች አሉ፡፡ ቢነግሩን፡፡ እንደ በዓሉ ግርማ ያሉ ሰዎች ጠፍተው ቀርተዋል፡፡ መረጃ ቢሰጡን፡፡ ይኼው ትልቁን መረጃ የያዙት ሰው ተስፋዬ ወልደ ሥላሴ ምንም ሳይነግሩን ሞት ቀደማቸው፡፡ ስንት ነገር እንፈልግ ነበር ከእርሳቸው፡፡
እስኪ አንድ ዕድል እንስጣቸው፡፡ ታሪካቸውን እንዲነግሩን ወይንም እንዲጽፉት፡፡ እስኪ ነጻነት እንስጣቸውና ያልሰማናቸውን ያሰሙን፡፡ ምናልባት እነርሱ ሲለዩን ቆፍረን የማናወጣቸው አያሌ የዚህች ሀገር ምሥጢሮች ሊጠፉ ይችላሉ፡፡ የዘመናት ክፍተት ይፈጠራል፡፡ ከራሱ ከፈረሱ አፍ መስማትን የመሰለ ነገር የለም፡፡ አሁን ለማውጣት ቢከብዳቸው እንኳን ጽፈው ይተውልን፤ ወይንም ቀድተው ያቆዩልን፡፡ ሙት አይወቀስ በምንልበት ጊዜ ያን ጊዜ እናገኘዋለን፡፡
እነዚህ ሰዎች ከእሥር ወጥተው በአዳዲሶቹ ጎዳናዎች ያለ ሥጋት ሲሄዱ ካየን እውነትም የኢትዮጵያ ታሪክ ተቀይሯል እንላለን፡፡ እነዚህ ሰዎች ሳይሞቱ ካልዲስ ሻሂ ሲጠጡ፤ ቤሎስ ኬክ ሲበሉ፡፡ ገደል ግቡ ጠጅ ቤት ብርሌ ሲይዙ፤ ባምቢስ ዕቃ ሲገዙ፤ ፒያሳ ሲዝናኑ፤ በግል ሆስፒታል ካርድ አውጥተው ሲታከሙ፤ ልቅሶ ሲደርሱ እና ሠርግ ሲታደሙ ካየን እውነትም ይህቺ ሀገር አዲስ ምእራፍ ጀምራለች እንላለን፡፡
ያም ምእራፍ እንዲህ ይላል «ከቁርሾ ወደ ሥርየት፤ ከመግደል ወደ ይቅርታ»
               © ይህ ጽሑፍ በአዲስ ጉዳይ መጽሔት ላይ የወጣ ነው

72 comments:

  1. እነዚህ ሰዎች ከእሥር ወጥተው በአዳዲሶቹ ጎዳናዎች ያለ ሥጋት ሲሄዱ ካየን እውነትም የኢትዮጵያ ታሪክ ተቀይሯል እንላለን፡፡

    ReplyDelete
  2. Dani,
    It is deep and clear. No other discussion is needed.
    Thank you!

    ReplyDelete
  3. aye d/ daniel egziabeher amlak yemisanew neger yelemna yadergew agerachnm tekeyer eski

    ReplyDelete
  4. እጅግ በጣም ግሩም ትምሕርታዊ ጽሑፍ ነው!!
    ሁሉም ሰው ቢያነበው ና በያለበትም ቢወያይበት
    ለአገርና ለትውልድ የሚጠቅሙ ትምሕርቶች ይቀሰሙበታል::

    ዳኒ .. ተባረክ! እግዚአብሔር ያንተ አይነቱን ሺ ልጆች ለኢትዮጵያ ይስጣት!!

    ReplyDelete
  5. በእውነትም አዲስ ታሪክ በጣም ደስ ይላል ሃገራችን የናፈቃት ይቅርታና በርትቶ መስራት ነው፡፡ የክርስቶስ ስም ይመስገን፡፡

    ReplyDelete
  6. Dear D.Daniel

    I am always amazed by your view.Dani your views are on time,and appropriate for the all Ethiopians.I hope our generation will stick to its high moral value unlike the previous generation.As you said it i wish this people speak to the bigger audience.

    "FORGIVENESS IS LOVE"
    MAY GOD BLESS YOU AND YOUR FAMILY

    ReplyDelete
  7. ኮንዶሚኒየም፡፡ ቀለበት መንገድ፡፡ ፎረም፡፡ አነስተኛ እና ጥቃቅን፡፡ ሞባይል፡፡ ዲኤስ ቲቪ፤ ዓረብ ሳት፤ ክልል፤ የፌዴሬሽን ምክር ቤት፤ የግል ጋዜጣ፤ ኤፍ ኤም ሬዲዮ፤ የዘጠና ብር ሥጋ፤ የሰባ ብር ዘይት፤ የሃያ ብር ሽንኩርት፤ የስምንት ብር ለስላሳ፤ የአሥራ ሁለት ብር ቢራ፤ ኢሕአዴግ እና ተቃዋሚ ፓርቲ፤ ይህ ሁሉ እነርሱ ከታሠሩ በኋላ የመጣ ነው፡፡

    ReplyDelete
  8. አወ ዳኒ፣
    ኮንዶሚኒየም፡፡ ቀለበት መንገድ፡፡ ፎረም፡፡ አነስተኛ እና ጥቃቅን፡፡ ሞባይል፡፡ ዲኤስ ቲቪ፤ ዓረብ ሳት፤ ክልል፤ የፌዴሬሽን ምክር ቤት፤ የግል ጋዜጣ፤ ኤፍ ኤም ሬዲዮ፤ የዘጠና ብር ሥጋ፤ የሰባ ብር ዘይት፤ የሃያ ብር ሽንኩርት፤ የስምንት ብር ለስላሳ፤ የአሥራ ሁለት ብር ቢራ፤ ኢሕአዴግ እና ተቃዋሚ ፓርቲ፤ ይህ ሁሉ እነርሱ ከታሠሩ በኋላ የመጣ ነው፡፡
    የእሥር ቤቱን ኑሮማ ቢያንስ ላለፉት ሃያ ዓመታት ስለኖሩበት ለምደውት ይሆናል፡፡

    ከዚህ የበለጠ ቅጣት ምን አለ??????? ምንም “ፈጽሞ፤ ኧረ ፈጽሞ፡፡” በእውነት ይቅርታ ማድረግ እና ማፍቀር የሚትል ልብ ድንቅ ነው፡፡

    ReplyDelete
  9. ዲ/ዳንኤል እግዚአብሔር ይባርክህ ያገልግሎት ዘመንህን ያብዛልህ

    ይህንን ጽሁፍ ሣነብ ምን እንደተሠማኝ ታውቃለህ እነዚህ ሰዎች ከእሥር ወጥተው በአዳዲሶቹ ጎዳናዎች ያለ ሥጋት ሲሄዱ ታየኝና ውስጤን ደስ አለው ነፃ መለቀቃቸው ድንቅ ሆኖባቸው…..በነሱ ዘመን የነበረውን አስታውሰው አሁን ያለውን ያገሪቱን ለውጥ በማየት እነሱ በስልጣን ዘመናቸው ምንም ያላሳዩን በስር ዘመናቸው ግን ድንቅ ነገር ስናሣያቸው የሸበተ ፀጉራቸውን እየደባበሱ ቆም እያሉ ሲጓዙ ሣስባቸው ውይ ይቅርታ ለካ በጣም ደስ ይላል፡፡

    ReplyDelete
  10. በእውነት አነዚህ ሰዎች ተፈተው ብናይ አገራችን ወደ አንድ ትልቅ ምእራፍ ተሻገረች ማለት ነበር፡፡

    AA from Addis Ababa

    ReplyDelete
  11. ዳኒ በጣም በሚያስፈልግበት ጊዜ ገለጽከው፡፡ ይህ ወቅት የይቅርታ ወቅት መሆን አለበት፡፡ ሁሉም ሰው በዚህ ጽሁፍ ተመስርቶ አጠገቡ ያለውን ሰው ይቅርታ ማለት አለበት የባለፈውን ታሪክ ለመርሳት ለይቅርታ መነሳት ይኖርብናል፡፡
    ከዚህም በተጨማሪ ዳንኤል በጣም አድርጊ አመሰግናለሁ እኔም ሆንኩ በጣም ብዙ ሰዎች በአንተ ሃሳብ ላይ ብዙ ትምህርት ወስደዋል እኔም ጭምር ማለት ነው፡፡ እና በጣም እናመሰግናለን

    ReplyDelete
  12. Ameseginalehu.
    AGE

    ReplyDelete
  13. ይልቅስ እነዚህ ሰዎች በቀረችው እድሜያቸው ቢነግሩን፤ ቢያስተምሩን፡፡ ለምን እንደዚያ ተደረገ? ዛሬ ሲያስቡት ምን ይሰማቸዋል? ያልሰማናቸው እና የማናውቃቸው ምሥጢሮች አሉ፡፡ ቢነግሩን፡፡ እንደ በዓሉ ግርማ ያሉ ሰዎች ጠፍተው ቀርተዋል፡፡ መረጃ ቢሰጡን፡፡ ይኼው ትልቁን መረጃ የያዙት ሰው ተስፋዬ ወልደ ሥላሴ ምንም ሳይነግሩን ሞት ቀደማቸው፡፡ ስንት ነገር እንፈልግ ነበር ከእርሳቸው፡፡እስኪ አንድ ዕድል እንስጣቸው፡፡ ታሪካቸውን እንዲነግሩን ወይንም እንዲጽፉት፡፡ እስኪ ነጻነት እንስጣቸውና ያልሰማናቸውን ያሰሙን፡፡ ምናልባት እነርሱ ሲለዩን ቆፍረን የማናወጣቸው አያሌ የዚህች ሀገር ምሥጢሮች ሊጠፉ ይችላሉ፡፡ የዘመናት ክፍተት ይፈጠራል፡፡ ከራሱ ከፈረሱ አፍ መስማትን የመሰለ ነገር የለም፡፡ አሁን ለማውጣት ቢከብዳቸው እንኳን ጽፈው ይተውልን፤ ወይንም ቀድተው ያቆዩልን፡፡ ሙት አይወቀስ በምንልበት ጊዜ ያን ጊዜ እናገኘዋለን፡፡

    ReplyDelete
  14. ይቅርታ ምሕረት ብቻ አይደለም ቅጣትም ነው፡፡kale hiwot yasemalin dn daniel this way of punishment is interesting i.e -punishing by forgiveness
    -teaching by forgiveness
    -avoiding obstacles by forgiveness
    -changing bad behavior by forgiveness
    GOD BLESS YOU AND ETHIOPIA

    ReplyDelete
  15. ዲ. ዳንኤል

    በመጀመሪያ በጣም ከሚያደንቁህ ተከታታዮችህ አንዱ ነኝ : ብዙ ጊዜ የምታወጣቸው ጽሁፎች በጣም ጥሩና አስተማሪ ናቸው እግዚአብሔር በዚሁ ያጽናህ::

    ነገር ግን ከቅርብ ጊዜ ወዲህ የምታወጣቸው ጽሑፎች (ይህኛውን ጨምሮ)በትንሹም ቢሆን ወደፖለቲካ እያመዘኑብኝ ተቸግሬያለሁ፡፡ ለምሳሌ አባይን በተመለከተ (ይህን ስል አስተማሪ አይደሉም ለማለት አይደለም)

    ይህኛውን ጽሁፍ በተመለከተ በመሰረታዊ ሃሳቡ ሙሉ በሙሉ ብስማማም ነገር ግን ኣሁን ባለው ነባራዊ ሁኔታ መንግስት ፹ ሚሊዮን ህዝብ በቁሙ አስሮ በረሃብ አለንጋ እየገረፈ፥ አገራችንን፤ ቤተክርስቲያናችንን፤ ታሪካችንንና ቅርሳችንን እያጠፋ ባለበት ሁኔታ በጣት ለሚቆጠሩ የደርግ ባለስልጣናት ምሕረት አደረገ እያልን ብናወራለት እንደው ሕዝቡ ላይ መቀለድ፤ ፈጣሪን ማታለል አይሆንም ትላለህ?
    ፖለቲከኛ እንዳልሆንክ እገምታለሁ:: ነገር ግን ወንድሜ ምናልባት እንደዚህ አይነቶቹ ጽሁፎችህ ለመንግስት እንደትልቅ ፕሮፓጋንዳ መጠቀሚያ እንዳይሆኑና ፖለቲካዊ ይዘታቸው ጎልቶ ከሚወድህ እውነተኛና ምስኪን ወገንህ ጋር እንዳትቀያየም እሰጋለሁ፡፡ ሌሎች ፖለቲካዊ ይዘት የሌላቸውና ሕዝቡ ውስጥ ብዥታን የማያጭሩ እጅግ ብዙ ርዕሰ ጉዳዮች አሉና ፡፡
    አለበለዚያ እንዲህ አይነቱ አካሄድ ብዙ መዘዝ ሊያመጣብህ ይችላል (በሬ ሆይ በሬ ሆይ ፤ ሳሩን አየህና ገደሉን ሳታይ እንደተባለው)

    ReplyDelete
  16. በቃ ያለፈውን በመተው ለአዲስ ነገር እንነሳ
    እናመሰግናለን

    ReplyDelete
  17. ዳኒ ተባረክ እግዚአብሔር ጥበቡን ያብዛልህ

    እስኪ አንድ ዕድል እንስጣቸው፡፡ ታሪካቸውን እንዲነግሩን ወይንም እንዲጽፉት፡፡ እስኪ ነጻነት እንስጣቸውና ያልሰማናቸውን ያሰሙን፡፡ ምናልባት እነርሱ ሲለዩን ቆፍረን የማናወጣቸው አያሌ የዚህች ሀገር ምሥጢሮች ሊጠፉ ይችላሉ

    አሁን ግን መንግሥት ምሕረት አደረገ፡፡ እናም ያ አሳዛኝ ታሪካችን አስደሳች አፈጻጸም ገጠመው፡፡ የዚያ ታሪክ የመጨረሻው ገጽ ተቀየረ፡፡ ያቺ ገጽ «ምሕረት» ትላለች፡፡ ለትውልዱ አስደናቂ የሚሆነውም መጽሐፉ በዚህ መልኩ ሲጠናቀቅ ነበር፡፡ የነገው ትውልድ ያንን የሰቆቃ እና የመከራ ታሪክ ሲያነብብ ቆይቶ በመጽሐፉ የመጨረሻ ገጽ ሲደርስ «ይህ ትውልድ ግን ከእነርሱ የበለጠ የሞራል እና የአስተሳሰብ ልዕልና ስላለው ይቅርታ አደረገላቸው» ከሚለው ላይ ይደርሳል፡፡ ያን ጊዜ ልቡ በሐሴት ይሞላል፡፡

    ዳኒ ለኛ ሳይሆን ለልጆቻችን.............
    BirukZ(GebiGebereale)

    ReplyDelete
  18. WOW! what a wonderful article from brilliant writer!

    ReplyDelete
  19. በደርግ ዘመነ መንግስት በኢትዮጲያ ከደረሰው ችግር በቀጥታም ይሁን በተዘዋዋሪ ችግር ያላገኘው ማንም ሰው የለም፡፡ ይሁንና በቀጥታ መከራና እንግልት የደረሰባቸው የተለዩ እንደሚሆኑ ግልጽ ነው፡፡ ‹‹ሐዘነ ዘፈተነ የአምር ሐዘነ›› ፣ ሐዘንን የሚያውቀው የደረሰበት ነው እንዳሉት አባ ጽጌ ድንግል፡፡ ትልቁ ነገር ግን በቀጥታ ተፈጥሮ እግዚአብሔር በሞት የሚጠራው ሰው ሲሞት በጽኑና አሰቃቂ ህመም ተሰቃይቶ በመሞቱ ሐዘናችን ይከብድና ተመልሰን እንተወዋለንና፡፡ ተጐድቶ ይቅርታ ማድረግ ትልቅ ሰማዕትነት ነውና ይቅር ማለት በተጐጂ ዘመዶችና ወገኖችም ቢሆን መልካም ነው፡፡ በቅዱስ መጽሐፍ እንደምንማረው ‹‹አንዱ ሰው በደግነቱ መከራ ቢቀበል በማንም ወገን ምስጋና ይገባዋል ምክንያቱም ያለጥፋቱ ተፈርዶበታልና አጥፍቶ መከራ ቢቀበል ግን የጥፋቱ ዋጋ ነውና አያስደንቅም ይላል፡፡ ስለዚህ የተጐጂ ዘመዶችና ወገኖች ተበድለው እያሉ ይቅር ቢሉ ምስጋናና ክብር ይገባቸዋልና ይቅር ማለቱ ጥሩ ነው፡፡

    ዲ/ን ዘላለም

    ReplyDelete
  20. Selam Dn Danial ! How are you doing , I need you to talk , but Fantu told me that you were not in Ethiopia this time. Where are you now , if you email me your present # with the area code ,I can call and talk to you. Please send to me the telephone # that you are available. please . please........

    May God bless your trip and service.

    Kesis Mesfin of Dallas .

    ReplyDelete
  21. Ewunet gin Mizanawinet yegodelewu Ewunet:: Dn Yaniten tsuhuf lemetechet be qi ewuqt yelegnim bihonim hilinaye mizani yegodelewu mehonun resahiwu:: Yiqereta adragiwu erasu be terara tsehayi ke qeyishibire balitenanese le fejachewuna laseqayachewu , be hasetegna fired bet lanigelatachewu lesilitanu sigat yehonutin hulu wede serecha silikachewu:: ye ethiopia mestaei ewun ke negesitatu zemen yeteshale newu tilalehi?

    be mecheresham hizibin hulu be masaqeq befirehat poletica wetiro meyaze yi qeretawu ye yihuda ayinet akayid meselegna , laderegewu yiqeretam bihon misegana lemeleges mokere antemi yemitawuqewun bititsif chigire silehon::
    enem Tiru newu tiru newu libel:: be betesebe berasem chimire chigire yifeteral, degimo yihinin kefatun siwedeqi eninegerewalen, yiqeretam yanize enader giletalen:: mechiwu degimo endezawu..... ewunetin menager kaqaten banitsif ayishalem

    ReplyDelete
  22. Even if it's a little bit late, Amnesty will keep future problems at bay. After all, it has been always better late than never!!!!

    Tena Tabia folk (Kebele 03)
    Bahirdar

    ReplyDelete
  23. እጅግ የሚሳዝንና የሚያስደስት!!! ከሃያ ዓመት በፊት ለሞቱት ነፍሳቸውና ከእነ አብርሃም ጋር ያኑርልን እያልን ስንፀልይ ከሃያ ዓመት በሃላ ከእስር ለተፈቱት ደግሞ ቀሪው ዘመናችው የንስሃ ጊዜ እንዲሆንላቸው ከልብ እንመኛለን መቼም ሁላችንም ቢሆን በየቤታችን በጎረቤቶቻችን ሳናይ ወይንም ሳንስማ አንቀርም ሁሉም ደግሞ ጎረቤቶቻችን ዘመዶቻች ናቸው ወገኔ ሆይ በቃ ከልብ ይቅር እንበላችው እንደው ከልብ...ሁሉንም ነገር እንተወው እንርሳው ለፈጣሪ እንሰጠው አምላካችን ፍርድ የማያዳላ ዳኝ ነውና እነሱን ኑሮው እራሱ ቀጥቶአቸዋል እስቲ እራሳችንን እነርሱ ቦታ አድርገን እንየው መቼም ማንም በድሎ ይቅርታ እዲደረግለት የማይፈልግ የለም እኔ በበኩሌ እፈልጋለሁኝ ስለዚህ በቤተክርስቲየን በለቅሶ ቤት በሰርግ ቤት በተለያዩ ማህበራዊ ቦታዎች ልናገኘቸው ነው ታዲያ ከእኛ ምን የጠበቃል ..... መምህር ዲ/ን ዳንኤል እግዚአብሄር አገልግሎትህን የባርክልህ የሰውን አእምሮ ለስላም ማነሳሳት ቀላል ነገር አይደለም ..

    ReplyDelete
  24. Dn.Daniel

    It is obvious forgiveness is what our Father God has thought us. Why dont the EPRDF free the 90 million people he hold as a hostage.

    Egziabher agelegelothen yabza

    ReplyDelete
  25. D.Daniel i already comment in regarding the forgiveness of the former leaders. But as i read some of the comment i read the one comment that attract me and i want you to write about it,about politics and church. Can a very dedicated church person can participate in government? like priest,Diaqon,preacher like you? is there anything wrong with it?

    ReplyDelete
  26. Dear DANIEAL,

    As Dr. Birhanu put in his book, hatred adversely affects oneself. Forgiveness and love, on the contrary,grants you grace and dignity.
    Fitsum A

    ReplyDelete
  27. የዳንኤልን ከፖለቲካ ጋር መጣበቅ በተመለከተ አስተያየት ለሰጠህ/ሽ ወዳጄ፡-

    በመጀመሪያ አስተያየትዎ ፈጽሞ ስህተትና ሕዝብ በሚማማርበት መድረክ ላይ መሰጠት የሌለበት ነው ባይ ነኝ። የዳንኤልን አቋም በተመለከተ ግን ጽሑፉን ደጋግመው ያንብቡና ከፖለቲካዊ አቋም ነጻ መሆኑን ይረዱ። ከብሎጓ ዓለማዎች መካከል የአገራችንን ፖለቲካዊ ሁኔታ መዳሰስ አንዱ ስለመሆኑ በብሎጓ ሄዲንግ ላይ የተገለጸውን ማብራሪያ ለማንበብም ቅድሚያ ይስጡ።

    ከዚህ የብሎጓ የግንዛቤ ጉድለትዎ ባሻገር ግን ፖለቲካዊ አቋምዎ አሁንም ለአገሪቱ ቅንጣት የማይጠቅም ነው። አገራችን ላይ መጥፋት ያለበት ነገር ቢኖር እንደርስዎ አይነት ሁሉን ነገር የመንቀፍ አስተሳሰብ ነው። ይህ መንግሥት 80 ሚሊዬን ሕዝብ አሥሮ በረሃብ አለንጋ እንደሚቀጣ መግለጽዎ ቢያንስ እርስዎ በልተው ከማደር አልፈው በዚህ ቴክኖሎጅ ሀሳብዎን ለመግለጽ መቻልዎን ከመዘንጋት ባሻገር የ"በሬ ወለደ" አይነት ተረት በመድገም ላይ መሆንዎን ያሳብቃል።

    ሀሳቤን ግልጽ ለማድረግ ስለይቅርታ ምራቅን በሚያስውጥ አኳኋን በተረዳንበት በዚህ ጽሑፍ ፍጥረት ሁሉ በዚህ መንግሥት ላይ ጥላቻ እንዲያድርበት መጣር የጽሑፉን ጭብጥ መረዳት ካለመቻል ሳይሆን ካለፈ ታሪካችን ለመማር ያለመፈለግ የጦረኝነት አባዜ መጠናወት ይመስለኛል። መቼም አንዱን ይቅር ስንል ሌላውን እየጠላን ከሆነ ጉዳዩ ውኃ ወቀጣ እንጂ ይቅርታ አለመሆኑን የሚረዱ ይመስለኛል።

    የዳንኤልን እይታ ከእኔና ከእርስዎ እይታ ለየት የሚያደርገውም ክፉና በጎውን፣ ጥንካሬና ድካምን፣ ጥቅምና ጉዳትን፣ ትናንት ዛሬን እንዲሁም ነገን ሳይነጣጥል በእኩል ዓይን መመልከት መቻሉ ይመስለኛል። ዳንኤል ይህን መንግሥት በተመለከተ የመሠረተ ልማት ግንባታ ለውጥ ማምጣቱን ብቻ ሳይሆን በዚህ መንግሥት የዕድሜ ቆይታ የኑሮ ውድነት ጣሪያ መንካቱንም ጭምር ያውም በአንድ አንቀጽ አካቶ ማቅረቡን ተመልሰው ያንብቡ። መልካም ያደረገን ከሞተ በኋላ የማመስገን ባህላችን ካልተገታ መልካም ሰሪ ይጠፋልና ልብ ብናደርግ ጥሩ ነው የሚል ሀሳብ አለኝ። በተለይ ይህን መንግሥት በተመለከተ የሚሠራቸውን መልካም ተግባራት ጭቃ በመለወስ ጉድለቶቹን ደግሞ ነጭ ዝሆን የማድረግ ክፉ እይታችን ቢስተካከል ይጠቅመናል። በተረፈ ግን ወደድንም ጠላንም፣ ተቀበልነውም ነቀፍነውም የማይካደው ሀቅ ባለፉት መንግሥታት ባላየነው ሁኔታ የሰውን ልጅ በአደባባይ እንደዶሮ የበለቱ አምባገነን የደርግ ባለሥልጣናት የሞት ፍርድ ቢወሰንባቸውም ኢህአዴግ ከመግደል ይልቅ ይቅርታ ማድረጉን ነው። ዳንኤል እንዳለው ይህ ተግባር ካሁን በፊት በአገራችን ያልተለመደና ሊደገፍ የሚገባው ሲሆን እነዚህ ወንጀለኞች ከእሥር እንዲወጡ ቢደረግ ደግሞ ይቅርታውን ሙሉ የሚያደርግ፣ የአገራችንን የመገዳደል የታሪክ መጽሐፍ የመጨረሻ ገጽ በማራኪ ሁኔታ የሚቋጭ ነው በሚለው ብንግባባ መልካም ነው።

    ብንያም ባህርዳር

    ReplyDelete
  28. You must be the next Prime Minister

    ReplyDelete
  29. You for sure will be the next Prime Minster

    ReplyDelete
  30. Dear Daniel,

    Whatever the case it is forgiveness prevail others.This could be the first few moves in Africa. An eye for an eye couldn't be the solution. One thing that I want to echo is that one can not teach by doing the same thing. Like the John Paul, Nelson Mandela, and others done it forgiveness won the heart and mind of the perpetrators and could lay ground for the future generation. May God Bless Ethiopia

    ReplyDelete
  31. ለAnonymous /በሬ ሆይ በሬ ሆይ/ ፡- ይቅር ማለት ጥሩ ነገር እንደሆነ ማንም አይክደውም፡፡ ታዲያ አካፋን አካፋ ዶማን ደግሞ ዶማ፣ ብርቱካንን ብርቱካን እንጅ ሎሚ ማለት የለብንም፡፡ ይቅርታ ሲደረግ ደግሞ ድንቅ ነው ከማለት ውጭ ምን ይባላል? አንድ ፓርቲ የሰራውን ጥሩ ሥራ ማድነቅ ደጋፊ መሆን አይደለም፣ መጥፎ ስራውን መቃወምም ተቃዋሚ መሆን አይደለም፡፡ ጥሩ ነገሮችን እናድንቅ መጥፎውንም እንቃወም፡፡ በጭፍን ጥላቻ አስተሳሰባችንን አናጥብበው፡፡

    ReplyDelete
  32. ስም-የለሽ አስተያየት ክፍል-1
    በመጀመሪያ ነገሮችን በተለየ መንገድና አስተሳሰብ የማየት አካሄድህን በጣም አደንቃለሁ፡፡
    በዚህ አስተያየት ላይም በአብዛኛው ለማንሳት የምፈልገው የሚፈረደው ፍርድ ምን መሆን አለበት ከሚለው አንፃር ሳይሆን በፍረዱ ሂደት ላይ ነው፡፡ምክንያቱም ፍርድ ለመስጠት አንድ ትልቅ የመንግስት አካል 20 ዓመታትን ያህል የፈጀበትን አኔ አንድ ተራ ግለሰብና የህግ እውቀት የሌለኝ ዝምብየ ከምድር ተነስቼ ይህ ይሁን ያ አይሁን ለማለት ስለሚከብደኝ ብዙም ያን ያህል ልደፍር አልፈግም፡፡ነገር ግን አንድ ትልቅ ነገር ለማስታወስ እፈልጋለሁ፡፡ምናልባት ብዙ ኢትዮጵያውያን ከምክንያታዊነት ይልቅ በስሜታዊነት ላይ የተመሰረተ አካሄድን እንደምናበዛ ነው ከህይወት ተሞክሮየ የተረዳሁት፡፡የአሁኑ ለየት እያለ አዲስ መልክ እየያዘ ቢመጣም እንደ ድሮው ከሆነ እኛ ኢትዮጵያውያን በአብዛኛው የዋህና ርህሩህ እንግዳ አክባሪ ይቅርታ አድራጊና ፈሪሀ-እግዚአብሄርና ፈሪሀ-መንግስት ያደረብን ህዝቦች እንደሆንን ነው የምረዳው፡፡ይህ አባባሌ ግን እኛ ኢትዮጵያውያን ድሮም ሆነ አሁን ስር የሰደዱና ብዙ ዘርፈ ብዙ ፖለቲካዊ ኢኮኖሚያዊ ማህበራዊና ባህላዊ ችግሮች እንዳሉብን ለመካድ አይደለም፡፡በእርግጥ አንድን ሀገርና ማህበረሰብ እንደዚህ ነው እንደዚያ ነው ብሎ ለመፈረጅና ለመፍረድ እጅግ በጣም ከባድና ውስብስብ ስለሆነ እንዲያው ለማለት ያክል ካልሆነ በስተቀር አፍን ሞልቶ ለመናገር በእውነት በድፍረትና በቀናነት ላይ የተመሰረተ ብዙ ጥልቅና ሰፊ ጥናትና ምርምር ይፈልጋል፡፡በጣም የሚገርመው ነገር በአሁኑ ዘመን ነገሮች በጣም እየረቀቁና እየተወሳሰቡ ስለመጡ ብእውነትና በውሸት መካከል ያለው ልዩነት የፀጉርን ያህል የቀጠነ ስለሆነ ሁኔታዎች እጅግ በጣም ፈታኝና ውስብስብ እየሆኑ መጥተዋል፡፡ያልበላን ቦታ ማከክና እራስን ሲያም ከራስ ምታት መድሀኒት ይልቅ የጨጓራ መድሀኒት መስጠት ወይንም ስምህ ማነው ለሚል ወሳኝ ጥያቄ የጫማዬ ቁጥር 42 ነው የሚል ምላሽ ወይንም አንድ ቲማቲም ሲደመር አንድ ድንች ስንት ይሆናል የሚል አይነት ጥያቄና ሌሎችም ብዙ አግባብነት የሌላቸው አደናጋሪ ነገሮች ለሀገራችንና ለህብረተሰባችን እጅግ በጣም ፈታኝ እየሆኑ መጥተዋል፡፡ከዚህ በመነጨም የነገሮች እርስ በርስ የመተሳሰር ውስብስብነትና እንዲሁም የነገሮች በቦታና በጊዜ ትክክለኛ ቅደም ተከተልነት ማጣት ችግራችንን እጅግ ውስብስብና ፈታኝ እያደረገውና ከገባንበትም የችግር አዙሪት መውጣት እጅግ አስቸጋሪ እያደረገው ነው፡፡ምናልባትም እኛ ኢትዮጵያውያን በአሁኑ ወቅት ከምንጊዜው በላይ በነገሮች ግራ የተጋባንበት(Confused የሆንበት)የታሪክ አጋጣሚ ላይ ነን፡፡እግዚአብሄር አስተዋይ አእምሮና ቀና ልቦና ሰጥቶን ከዚህ ከገባንበት ግራ መጋባት እንድንወጣ በመለኮታዊ ሀይሉ ያውጣን እንጂ፡፡በመጀመሪያ ደረጃ በዚህች ሀገር ውስጥ ባለው አጠቃላይ ፖለቲካዊ ኢኮኖሚያዊ ማህበራዊና ባህላዊ መስተጋብር ውስጥ ግልፅ የሆነና በስርዓት የተመሰረተ ነገር ያን ያህል ባለመኖሩ ስህተተኛና- ትክክለኛ ወቃሽና-ተወቃሽ ወይንም በዳይና-ተበዳይ በሚል ፍረጃ ግልፅ መስመር ወይንም ወሰን ለማስቀመጥና በዚህም ፍርድ ለመስጠት እጅግ በጣም አስቸጋሪ ነው፡፡
    ይህንንም ያልኩት እንደ ሀገርና ህበረተሰብ ስነልቦናዊ ፖለቲካዊ ኢኮኖሚያዊ ማህበራዊ ባህላዊና ሀይማኖታዊ አወቃቀራችንና አመሰራረታችን እጅግ ውስብሰብ ስለሆነ ነው፡፡ሰዎች ትክክለኛ ስራ መስሎ የሚታያቸው ወይንም የሚመስላቸው አንድ ነገር ላይ በራስ አነሳሽነት ሃላፊነት ወስዶ አንድን ድርጊት የሚወስድን ግለሰብ ወይንም አካል የሚያደርገውን ነገር ከዳር ቆመው እያዩ ዝምብለው ከከረሙ በኋላ አመቺ ነው የሚሉት ጊዜና አጋጣሚ ሲያገኙ ይህ ስህተት ነው ይህ ትክክል ነው እያሉ በመተቸት ነው፡፡ አዎ ትክክለኛነትን የሚመዝኑት በወቅቱ እየተከናወኑ ካሉ ድርጊቶች ውሳኔዎችና የሀሳብ ልውውጦች እራስን በማግለል ከሀላፊነት ሸሽተው እራሳቸውን እንደጲላጦስ ከደሙ-ንፁህ ነኝ ብለው በማሰብ ነው፡፡ከህይወቴ ተሞክሮ እንደተረዳሁት እጅግ በጣም ፈታኙና አስቸጋሪው ነገር ዝም ብሎ ትርጉመ-ቢስ የመሆን ነገር ነው፡፡አንተም እንደ የሀይማኖት ሰውነትህ እንደምታውቀው በቅዱስ መፅኀፍ ውስጥም ወይ ሞቃት አይደለህ ወይንም በራድ አይደለህ እንዲያው እንዲሁ ለብ ያልክ ስለሆንክ አስቸግረኸኛልና አውጥቼ ልተፋህ ነው የሚል ሀይለ ቃል አለ፡፡የዚህን አባባል እንደተረዳሁት ዝም ብሎ ያል በቂና አሳማኝ ምክንያት አቋም የሌለው መሀል ሰፋሪነትና ትርጉመ-ቢስነት እንኳን ለሰው ለፈጣሪም ቢሆን እጅግ አስቸጋሪ ሁኔታ እንደሆነ ነው፡፡ምናልባት ልሳሳት እችላለሁ የእኛ የኢትዮጵያውያን አንዱ አስቸጋሪና ፈታኝ ሁኔታ ከዚህ የሚመነጭ ይመስለኛል፡፡በነገሮች ላይ ሃለፊነት ወስደን የተግባር ተካፋይ መሆን ሳንችል ስናበቃና ነገር ግን ሌሎች ነገሮችን በመሰላቸውና በአቅማቸው ሃለፊነት ወስደው አንድ ሆነ የተግባር እርምጃ ሲወስዱና ነገር ግን ሰው ናቸውና ሲሳሳቱ እያየንና እየሰማንም ቢያንስ ገንቢና ቀና የሚያርምና የሚያስተካክል ትችትና ሂስም ጭራሽ በወቅቱ ለማቅረብ ድፍረትና ቀናነት ሳይኖረን ስናበቃ በስተመጨረሻ ግን ጅብ ከሄደ ውሻ ጮኸ አይነት ነገሮች ከተበላሹና መስመራቸውን ከለቀቁ በኋላ የወደቀ ዛፍ ምሳር ይበዛበታል አይነት የትችትና የርግማን ውርጅብኝ ለማውረድ የሚችለን የለም፡፡ይህንን ስል ግን አግባብነት ካለውና ከነባራዊው ሁኔታ አንፃር ከፍርሃትና ከስጋት የሚመነጨውን ቁጥብነት የሚመለከት አይደለም፡፡
    ይቀጥላል›››››››

    ReplyDelete
  33. ስም-የለሽ አስተያየት ክፍል-2
    ስለዚህም እንዲያው ችግሮችን ከማራገብና ከማውራት ውጪ እራሳችንን ቆም ብለን ጠይቀን በትክክል የተረዳነውና ያወቅነው አይመስለኝም፡፡
    ምናልባትም ዲያቆን ዳንኤል የፅሞና ጊዜ ብለህ የፃፍከው ፅሁፍ ይህንን ችግራችንን ለመቅረፍ የሚረዳ ይመስለኛል፡፡ነገር ግን ይህንንም በስፋትና በጥልቀት ለማድረግ ፍላጎትና ቁርጠኝነትም ያን ያህል እየታየብን አይመስለኝም፡፡በሀገርና በህዝብ ላይ ወንጀልና አፍራሽ ተግባር ሲፈፀም አንድም ከፍርሃት አንድም ከምንቸገረኝነት አንድም ከአደርባይነትና በጥቅም ከመታወር በመነጨ በወቅቱ እያዩ እንዳላዩ በመምሰል ነገሮች ከተበለሻሹና ከጠፉ በኋላ ወቅትና አጋጣሚን ጠብቆ የሌሎችን ሀጢያትና ስህተት እያጎሉ መርገምና ማውገዝ እንደ ኮሶ የተጣባን የእኛ የኢትዮጵያውያን ዋነኛና አይነተኛ መገለጫ ባህሪ ሆኗል፡፡ታዲያ ከዚህ የበለጠ አስቀያሚና አደገኛ ወንጀል ከየት ይመጣል???የብዙሀኖች ድርሻ በግድየለሽነት በእኔን አይመለከተኝምና በአደርባይነት ከዳር ቆሞ በዝምታ መመልከትና መታዘብ ወይንም ዝም ብሎ እንደ ከብት መነዳት ከሆነ በተቃራኒው ጥቂቶች ደግሞ በድፍረት ሀላፊነት ወስደውና እጅጌያቸውን ሰብስበው ወደተግባር ጉዳዩ ውስጥ ይገባሉ የመሰላቸውንም በማድረግ የሚገነባውን ይገነባሉ የሚያፈርሱትን ያፈርሳሉ፡፡ከዚያስ ብዙሀኖች ደግሞ ህልውናቸው መነካትና መናድ ሲጀምር ደመ-ነፍሳቸውን አንድነት ሀይል ነው እንዲሉ አንድ ሆነው በጥቂቶች ላይ በአመፅ ይነሳሳሉ ከስልጣንም ያወርዳሉ፡፡ይህንም ክስተት እንደ አንድ ትልቅ ገድልና ድል ይዘምሩታል፡፡ከዚያም ሁኔታዎች ሲያመቹና የወደቀ ዛፍ ምሳር ይበዛበታል እንዲሉ ብዙሀኖች ደመ-ነፍሳቸውን ጥቂቶቹን ያወግዛሉ ይተቻሉ እንዲያም ሲል ለፍርድ አቅርበው ሀጢያታቸውን ዘክዝከው ለፍርድ ያቆማሉ፡፡
    እንግዲህ ይህ የተፈጥሮና የማህበራዊ ኡደት በዚህ መልክ እየቀጠለ እዚህ ላይ ደርሰናል፡፡እኛ ብዙሀኖች ግን ሌሎች ጥቂቶችን ሀጢያታቸውን ከመናዘዝና ከመወንጀል ውጪ በእውነት ለምን ይህ ሆነ ብለን ወደራሳችን ወደውስጥ ቀልባችን ሰብስበን አንድም ቀን በጥሞና ቆም ብለን በቅጡ ጠይቀንና መርምረን አናውቅም፡፡ግን ለምን ለምን???ግን ለምንድን ነው ፈታኝ የሆነውን የሀላፊነትንና የግዴታን አክሊል ለመቀበል ሳንደፍርና ሳንፈልግ የይቅርታ አድራጊነትን ዙፋንና አክሊል መብት ለመድፋት የፈለግነው??? ማነውስ ይህንን መብትና የሞራል ብቃት የሰጠን???ማነውስ እከሌ ሀጢያተኛ ስለሆነ ይቅርታ ጠያቂ ነው እከሌ ደግሞ ፃድቅ ስለሆነ ይቅርታ አድራጊ ነው ብሎ የመጨረሻ ትክክለኛ ፍትሃዊ ፍርድ የሰጠው???ሁላችንም እኮ መብቱን በራሳችን ስልጣን ነው ያለምንም ተገቢ የሆነ ምርመራ ውይይትና ስምምነት በራሳችን ሀይልና ጉልበት በይገባናል አክሊል የደፋነው፡፡እስኪ እያንዳንዳችን በሌሎች ላይ ለመፍረድ ከመቸኮላችንና ይቅርታ ገለመሌ ከማለታችን በፊት በራሳችን ዘመቻ እናካሂድና እራሳችን ላይ በእውነትና በቅን ፍርድ እንስጥ፡፡ምንቸገረኝነት ከዳር ቆሞ ማየት እኔን አይመለከተኝም ወይንም አኔን አይነካኝም ማለትና አለማስተዋል ነገር ግን በተቃራኒው የወደቀ ዛፍ ምሳር የበዛበታል እንዲሉ በሌሎች ላይ ግን አስተያየትና ፍርድ ለመስጠት መጣደፍ በየትኛው የህግ አንቀፅ ነው ሊዳኝ የሚችለው???ለነገሮችና ለሁኔታዎች ግልፅነት ቀናነትና ቁርጠኝነት ተሰምቶን ለሚመጡ ውጤቶች ጥሩም ይሁኑ መጥፎ ሃለፊነት ለመውሰድ አንፈልግም፡፡ከዳር ቆመን ግን ለማውገዝና ፍርድ ለመስጠት ግን እንቸኩላለን፡፡በዚህች ሀገር ውስጥ የሚከናወኑ ነገሮችና ሁኔዎች ሁሉ በቀጥታም ሆነ በተዘዋዋሪ እንደ አቅሜና እንደ ደረጃዬ እንደ ዜጋ እኔን ይመለከተኛል የሚል ሀላፊነት የሚወስድ ቀናኢ ትውልድና ዜጋ እስካልተፈጠረ ድረስ ይህች ሀገር ከገባችበት ማጥና አዙሪት እንዲህ በቀላሉ የምትወጣ አይሆንም፡፡ሌሎች እኮ እየነገሩን ያሉት በቀጥታም ሆነ በተዘዋዋሪ እኛ ይግባንም አይግባንም እኛ በደከምነበትና በከፈልነው መስዋእትነት በተገኘ ነፃነት እናንተ ከዳር ዝም ብላችሁ ቁጭ ብላችሁ ስታበቁ እጃችሁን ታጥባችሁና ተዘጋጅታችሁ ያለኛ ፈቃድ ከገበታው ቀርባችሁ የጥቅሙን ድግስ ሳትጋበዙ በራሳችሁ ፈቃድ ብቻ እንደ ባለመብት መቋደስ አትችሉም እያሉን እኮ ነው፡፡ይህ አመለካከትና አስተሳሰብ እኮ እንዲያው ፍፁም ያን ያህል እውነት ነው ብዬ በራሴ ባላምንበትም በሌሎች የንቃተ-ህሊና ደረጃ እይታ ሲታይ በተወሰነ ደረጃና አካሄድ እንዲሁም ከሞራልና ከተፈጥሮ ህግም አንፃር ቢሆን የተወሰነ እውነታ አለው፡፡ብቻ ይህ እይታና አስተሳሰብ በራሱ ብዙ የሚያከራክርና የሚያመራምር ስለሆነ ለጊዜው እዚህ ላይ ልተወው እንጂ፡፡
    እየተፈጠሩ ያሉ ችግሮችን ከማውራት በዘለለ በድፍረት በቀናነት በእውነትና በማስተዋል የችግሮቹንና የበሽታቹን ዋነኛና መሰረታዊ መንስኤዎችን ለመጠየቅ ለመመርመርና ለመረዳት እስካልተቻለ ድረስ በስሜታዊነት በአጉል ብልጣብልጥነትና በባዶ ሆያሆዬና ግርግር በሚደረግ አካሄድ ዘለቄታዊ መፍትሄ ማምጣት ከቶውንም የሚቻል አይሆንም፡፡የአፄውን ስርዓት መውደቅ ተከትሎ በሀገሪቱ በወቅቱ ተፈጥረው የነበሩ ፈታኝና ውስብስብ ሁኔታዎችና በወቅቱ እየተፈጠሩ ያሉ ክስተቶችን ዋነኛና መሰረታዊ መንስኤዎችን እስካሁን እስከማውቀው ድረስ በድፍረት በቀናነት በእውነትና በማስተዋል በግልፅና ዘርፈ-ብዙ በሆነ አሳታፊ መድረክ ውይይት ተደርጎባቸው ሲመረመሩና ሲተነተኑ አልሰማሁም፡፡እስካሁንም እየሰማሁ ያለሁት ነገሮች ሁሉ በስማ በለው ብቻ አንዱ ለሌላው እያቀበለ የተፈጠሩት ችግሮችን በመናዘዝና በማውራት ላይ የተመሰረተ ታሪክ ነው፡፡
    ከታሪክ እንደምንማረው ደግሞ ታሪክን የተለያዩ ግለሰቦችና ሀይሎች ለራሳቸው ጊዜያዊ ጥቅምና ፍለጎት አላማ ማስፈፀሚያነት በሚፈልጉት መንገድ እያጣመሙና እየደለዙ እንደሚያቀርቡት የታወቀ ነው፡፡አንድ ጥሩ ቁምነገር ተናግረሃል፡፡እነዚህን ሰዎች በህይወት እያሉ ለምን ያንን አይነት አሳዛኝ ድርጊት እንዳደረጉና ምን አይነት ፈታኝ ሁኔታ ውስጥ ቢሆኑ እንደዚህ አይነት አሳዛኝ ነገር ለመፈፀም እንደተገደዱ ያለምንም ተፅእኖና ወገንተኝነት በሀቀኝነትና በቀናነት ቢነግሩን መልካም ነው፡፡ትውልድ ይማርበታልና፡፡በምንም ምክንያት ይሁን ብቻ በዚህ ወቅት ምህረትና ይቅርታ ተደርጎላቸው ነው ተብሎ መፈታታቸው በራሱ ከዚህ ውጪ ካለው ሌላ አማራጭ ሁሉ በራሱ ጥሩ የሆነ ሰብአዊ ድርጊት ነው፡፡
    ነገር ግን ከዚህ ውጪ ያለውን ፈጣሪ ሰላም እድሜና ጤና ከሰጠን ሌላ የተሻለና የተረጋጋ አጋጣሚና ሁኔታ ሲፈጠር በጥሞናና በስርዓት ከራሳቸው አንደበትና ሌሎችም ተጨምረውበት በመወያየትና በመተራረም ሀገርና ትውልድ ትምህርት ሊወስድበት ይቻላል፡፡
    To be continued .....

    ReplyDelete
  34. ስም-የለሽ አስተያየት ክፍል-3
    በተረፈ ግን ስለይቅርታ አስፈላጊነትና ጠቃሚነት እንዲያው ዝም ብለን በደፈናው ሀይማኖትን እየጠቀስን ብቻ ያንድን ነገር አግባብነት በጥሞና ሳንመረምር ዝም ብለን ያለማስተዋል እንዲያው በቀላሉ ዝም ብለን የምንደግፈው ወይንም የምንቃወመው ነገር አይደለም፡፡ስለዚህም ቢያንስ የሚከተሉትን ነገሮች ስለይቅርታ በአጭሩ ልንጠይቅ ልናነሳና ልንመረምር ይገባናል፡፡
    1ኛ)ይቅርታ በራሱ ምንድን ነው???
    2ኛ)ይቅርታ የምናደርገው ለምን መሰረታዊ እውነታ ምክንያትና ጥቅም ሲባል ነው???
    3ኛ)በራሱ የይቅርታን አጀንዳ ለማንሳትም ሆነ ላለማንሳት የሚያስፈልጉ ምን መሰረታዊ አመቺ ቅድመ ሁኔታዎችና ነባራዊ ሁኔታዎች ናቸው ያሉት???
    4ኛ)በይቅርታ ሂደት ውስጥ አንድ በአንድ እየተነሱ ይቅርታ የሚደረግባቸውና የማይደረግባቸው አጀኝዳዎች ምን ያህል በእውነት በግልፅና በቀናነት ተለይተዋል ከዚያም በዚሁ መሰረት አጥፊና ንፁህ ምን ያህል ተለይተው ተቀምጠዋል???አንድ የተወሰነ ቅድመ ጥፋት ወይንም ከስተት ለቀጣዩ ተከታይ ተያያዥና ተመሳሳይ ጥፋት ወይንም ከስተት ያለው ቀጥተኛና ተዘዋዋሪ አስተዋፅኦ ምንያህል ነው???
    5ኛ)በእያንዳንዱ የይቅርታ አጀንዳ ላይ አንድን አካል ጥፋተኛ ወይንም ንፁህ ብሎ ለመመዘን የሚያስችሉ መረጃዎችና ይህንንም ለመመዘን የሚያስችሉ የእውነታ መሰረቶችና እውቀቶች ምን ያህል በተገቢው ሁኔታ ተሟልተው ይገኛሉ???
    6ኛ)ይቅርታ አድራጊው ወይንም ሌላ ፍርድ የሚሰጥ አካል ምን ያህል እራሱን ጥፋተኛ ነው ተብሎ በሚታሰበውና በይቅርታ ጠያቂው ቦታ በመሆን በወቅቱ በነበሩ ነባራዊ ሁኔታዎች ውስጥ እኔስ ብሆን ምን አደርግ ነበር ብሎ እራሱን ምን ያህል ለማየትና ለመፈተሸ ፈቃደኛ ቀናና እውነተኛ ሰው ነው???
    አትፍረድ ይፈረድብሃል የሚባለውም ይህንን ሁኔታ በቅጡ ካለመመርመርና ካለመረዳት ከሚመነጭ ፍርድ አንፃር አይደለምን???
    6ኛ) የይቅርታው ውጤቶች አንድምታዎችና ፋይዳዎች ምንድን ናቸው ከዚህስ ሌላው ትውልድና ህብረተሰብ ምን ይማራል???
    7ኛ)የይቅርታ አጀንዳውን በዚህ ወቅት ማንሳት ለምን አስፈለገ???
    ከላይ ካሉት በተጨማሪ ሌሎችንም ማነሳት ይቻላል፡፡
    to be continued .....

    ReplyDelete
  35. ስም-የለሽ አስተያየት ክፍል-4
    በመጨረሻ ግን አንዳንድ መሰረታዊ ጥያቄዎችንና አንድ ታሪክ አንስቼ መልእክቴንና አስተያየቴን ልቋጭ፡፡
    1ኛ)እነዚህ ሰዎች ቀላል የማይባሉ 20 የመከራ ዓመታትን በእስር አሳልፈዋል፡፡ይህንን ያህል ዓመት ለምን ያለፍርድ ታሰሩ??? ይህንን ያህል ዓመት የታሰሩትስ በየትኛው የህግ መሰረት ነው???
    2ኛ)እነዚህ ሰዎች 20 ዓመታት ያህል ያለፍርድ ከታሰሩ በኋላ የሚሰጠው ፍርድ በራሱ ምን አይነት ትርጉም ወይንም አደምታ ያለው አግባብነትና ሞራል ያለው ፍትሀዊ ፍርድ ነው ሊሆን የሚችለው???
    3ኛ))እነዚህ ሰዎች ቀላል የማይባሉ 20 ዓመታትን በእስር ካሳለፉ በኋላ አይበለውና የሞት ፍርድ መፍረድ በራሱ አግባብነት ያለው ትክክለኛ ፍርድ ሊሆን ይችላልን???
    4ኛ)በአይሁድ ህግ አንድ ወንጀለኛ ተፈርዶበት ለሞት የሚሰቀል ከሆነ ቅድሚያ በግርፋት አይቀጣም፡፡እንደዚሁም ቅድሚያ ተፈርዶበት በግርፋት የተቀጣ ከሆነም ዳግም በሞት አይቀጣም፡፡
    የሚያሳዝነው ግን እንደሰወኛ አስተሳሳብ ስንሄድ እየሱስ ክርስቶስ ይህንን መሰረታዊ የአይሁድ ህግ በጣሰ መልኩ ሁለቱም የግርፋትና የሞት ፍርድ ያለአግባብ በሚያሳዝን መንገድ በፍርደ-ገምድልነት ተፈርዶበት ነበር፡፡ስለዚህም አንድን ሰብዓዊ ፍጡር 20 የመከራ ዓመታትን በእስር አንገላቶ ሞራሉንና ስብእናውን ጎድቶ መጨረሻ ላይ መግደል እንዲህ በቀላሉ የሚታይ ፍርድ ነውን???በቅርቡ ከ20 ዓመታት በኋላ እስር ቤት የሞቱትስ ግለሰብ የሚያሳዝን ክስተት አይደለምን???እና ይህ ነውን ይህንን ያህል ምህረትና ይቅርታ እየተባለ የሚወደስለት???ስለዚህም ጥፋተኛ ናቸው የምንላቸው ግለሰቦች የቱንም ያህል ጥፋተኛ ቢሆኑ እኛ ንፁህ ነን ብለን ፍርድ የምንሰጣቸው አካላት ባለማስተዋል ፍትሃዊነትና ሞራል የጎደለው የዘፈቀደ ፍርድ እንድንፈርድባቸው የሞራል ፈቃድና መሰረት ሊሆነን አይገባም አይችልምም፡፡በእርግጥ እኛ እራሳችንስ ብንሆን በፍርደ ገምድልነት ከተጠያቂነት ልናመልጥ እንችላለንዎይ???ፍርድና ይቅርታ በዋናነት በምክንያት ላይ ከተመሰረተ ከፍትህ የሚመነጭ እንጂ እንዲያው እነሱ ያደረጉትን ነገር እያሰብን ከሰሜታችን በመነጨ የምንፈርደው ነገር አይደለም፡፡ስሜት ሌላ ምክንያታዊነት ሌላ ነው፡፡በእርግጥ ሰዎች እስከሆንን ድረስ በሁለቱም እያመዛዘንን በማስተዋል ህይወታችንን ልነመራና ልንጓዝ ግድ ይለናል፡፡
    5ኛ)ከላይ በተራ ቁጥር 4 በገለፅኩት እሳቤና እይታ እነዚህን ግለሰቦች በቁጥጥር ስር ያደረገው ስልጣን ላይ ያለው መንግስት ወይንም ሀይል ያወቀና የተራቀቀ መስሎትና በተሻለ የተበቀለ መስሎት ያለአግባብ 20 ዓመታትን ያህል ያለፍርድ እስር ቤት ካበሰበሳቸውና የተወሱንትንም በራሳቸው ጊዜ እንዲሞቱ ከዳረገ በኋላ በዚህ ግራ በተጋባበት ቀውጢና ፈታኝ ወቅት አጣብቂኝ ውስጥ ስለገባ ይህን ሳይወድ በግድ ከማድረግ ወጪ ሌላ ምን ሊያደርጋቸው ይችላል???ሁኔታው እኮ በራሱ ለፍርድ እንዲቸግርና እንዳይመች እየሆነ እየተወሳሰበ የመጣ ነገር ነው፡፡እንደሚመስለኝ ከሆነ እንዲያውም ሁኔታው በስተመጨረሻ እያመራ ያለውና የደረሰበትም ደረጃ ሀጢያተኛ ተብለው ፍርድ ለሚቀበሉት ሳይሆን ነፁህ ነን ብለው ፍርድ ለሚሰጡት ፈታኝና አጣብቂኝ ወደመሆን ነው የተቀየረው፡፡ስለዚህም ይህች ሀገርና ህዝብ እነዚህን ሰዎች በይቅርታ መፍታት ያለባቸው ወደው ሳይሆን ተገደው ነው ብል ድፍረት አይሆንብኝም፡፡ግዴታው ደግሞ የሌላ ሳይሆን የሞራልና የህሊና ግዴታ ነው፡፡አዎ ከህሊና ወቀሳ ነፃ ለመሆን፡፡ደግሞስ ጉዳዩን በዋናነት የያዘው ስልጣን ላይ ያለው ሀይል እራሱ ምን አይነት ነገሮችን እንዳደረገና ምን አይነት ሁኔታዎች ውስጥ እንዳለ የሚታወቅ ነገር አይደለም እንዴ፡፡
    እውነተኛና ፍትሃዊ ፍርድና ይቅርታ ከራሱ ከፈጣሪ ካልሆነ እንዲያው ይህንን ያህል ስጋ ከለበሰ ደካማ ፍጡርና ያውም ጭራሽ በዚህ ወቅት እርስ በርስ መላቅጥ ከጠፋብን እውነትና ሀሰት ከተምታታብንና ግራ ከተጋባን ህዝቦች ያን ያህል ሊመጣ ይችላልን???ስለሌሎች ሰዎች ሀጢያት ማውራት እኮ አንድ ማንኛውም ተራ አካል ወይንም ግለሰብ በማንኛውም ሰዓትና ቦታ ሁኔታዎች እስከፈቀዱ ድረስ አፉን ብቻ በመክፈት ሊያወራው የሚችለው ተራ ነገር ነው፡፡ነገር ግን የነገሮችን መንስኤ መረዳትና ከዚህ በመነጨም ፍትሃዊ ፍርድ መስጠትና በተመሳሳይም ችግሮች ወደፊት እንዳይፈጠሩ ዘለቄታዊ መፍትሄ አስቀምጦ መሄድ ነው በዚህች ሀገር እየጠፋና እየቸገረ የመጣው እንጂ፡፡ቅድምም እንዳልኩት ሰዎቹ መፈታታቸው በራሱ ጥሩ ነገር ነው፡፡ምክንያቱም ቅድም ከላይ እንዳነሳሁት ሌላ የተሻለ የፍርድ አማራጭ ያን ይህልም ስለሌለ ማለት ነው፡፡ነገሮችን በቀናነት መንፈስ መተርጎሙና ማየቱ እንዳለ ሆኖ ነገር ግን በአጉል ብልጣብልጥነት ለጊዜያዊ የፖለቲካ ትርፍ ለማግኛነትና የራስንም የወደፊት ሁኔታ ከማመቻቸት አንፃር ታልሞ የተደረገ ነገር ከሆነ ሌላ የሚያስገኘው ጠቃሚ ፋይዳና በሌሎች አንገብጋቢና ወቅታዊ አጀንዳዎችም ላይ የሚያሳርፈው ብዙም ያን ያህል የተለየ ነገር ያለው መስሎ አይታየኝም፡፡አስቀድሞ “ክሱን የዘር ማጥፋት” በሚል አርእስት የመሰረተው አሁን ስልጣን ላይ ያለው ሀይል አሁን እራሱ በተጨባጭ እያደረገ ካለው በጎሳና በዘር ላይ በተመሰረተ አጠቃላይ አካሄድና እንቅስቃሴና እየተፈጠረ ካለው ተጨባጭ ችግር አንፃር ሲታይ በተከሳሾቹ የተሰራው ጥፋት እንዳለ ሆኖ ቀድሞም ቢሆን የክሱ መንፈስ ከበስተጀርባው አደገኛ ስሜት ያለውና ከመጀመሪያውም በተወሰነ የተሳሳተ አመለካከትና መሰሪነት ላይ የተመሰረተ እንደሆነ ለመረዳት ይቻላል፡፡ስለዚህም ለክሱ ከተሰጠው አርእስት በስተጀርባ ያለውን አንድ ትልቅ አጠቃላይ አንድምታና አሁን በሀገሪቱ በተጨባጭ እየተፈጠረ ያለውንም አጠቃላይ ሁኔታ አስተሳሰሮና አመዛዝኖ ማየት ግድ የሚል ነው፡፡

    በመጨረሻ እኔም ከነገሮችና ከሁኔታዎች ያን ያህል ንፁኅ ነኝ ብዬ አጉል ለመመፃደቅ ስለማልደፍር ድሮም ያልኩት ያቺን በአይሁድ ወገኖቿ ዘማዊ ነሽ ተብላ በድንጋይ ተወግራ ልትገደል ሞት አፋፍ ላይ ያለችን ሀጢያተኛ የተባለች ሴት “ከሀጢያት ንፁህ የሆነ ይውገራት” እንዳለው እየሱስ ክርሰቶስ እነዚህ ሰዎች ላይም በተነሳው አጀንዳ ዙሪያ ምንም ቀጥተኛም ሆነ ተዘዋዋሪ አስተዋፅኦ ጥፋትና ንክኪ የሌለውና ከሀጢያቱ ንፁህ የሆነ አካል ይፍረድባቸው እንዳልኩት አሁንም ይህንን እያስታወስኩ አስተያየቴን እቋጫለሁ፡፡ኢትዮጵያውያንም ስር የሰደዱና ዘርፈ ብዙ ችግሮቻችንን በዘለቄታው ለመፍታት ሳናፍርና ሳንሸማቀቅ በግልፅነት ትክክልም ይሁን ስህተት ሀሳባችንና አመለካከታችንን የምንለዋወጥበትና የምንወያይበት እንደዚህ አይነት መድረክና ከዚህም በተሻለ ያስፈልገናልና ዲያቆን ዳንኤል ክብረት ጥረትህን አደንቃለሁ፡፡አጉል ለከት ያጣ ዝምታና ምንቸገረኝነት በጣሙን እየጎዳንና እያፈራረሰን ስለሆነ በቃ ልንለው የገባናል እላለሁ፡፡

    ከምስጋና ጋር

    ReplyDelete
  36. ስርየት መቼም ቢሆን በአጉል ብልጣብልጥነት በጥላቻ-ፖለቲካ በአምባገነንነት በእብሪት በዘረኝነት በአፈና በመሰሪነት በሸፍጠኝነት በአለመተማመን በመለያየት በኢፍትሃዊነት በራስ ወዳድነትና በዝርፊያ ተመስርቶና ተገኝቶ አያውቅም ወደፊትም አይገኝም፡፡ስርየት በየዋህነት በቀናነት በእውነተኝነት በፍቅር በነፃነት በመከባበር በመተማመንና በእውነተኛ ይቅርታ ነው ሊገኝ የሚችለው፡፡እንዲያው እንድ ጥያቄ ብቻ ልጠይቅህ:: 20 ዓመታትን በእስር ቤት ያለ ፍርድ እንዲበሰብሱና ሞራላቸውና ስብእናቸው ከተጎዳ በኋላ አንዳንዶቹም እንዲሞቱ ከሆነ በኋላ ከመፍታትና ይቅርታ ከማድረግ ውጪ ምን ሌላ የተሻለ አማራጭ አለ?ደግሞስ እነዚህን ሰዎች ከዚህ አሳዛኝ ድርጊት በኋላ መግድል ይቻላል እንዴ?እራሱ ስልጣን ላይ ያለው ሀይል ያወቀና የተራቀቀ መስሎት ጉዳዩን ወደ ውስብስበነት እንዲያመራ ስላደረገው በዚህ ጉዳይ ላይ እጅግ ፈታኝ በሆነ የህሊናና የሞራል አጣብቂኝ ወስጥ ስላለና ወቅቱም በራሱ ስልጣን ላይ ላለው ሀይል አጣብቂኝ ስለሆነበት ሳይወድ ተገዶ በውስጣዊ ጫና ከአለመረጋጋትና ከመንፈስ መረበሽ ያደረገው ነገር መሰለኝ፡፡በዚያውም የፖለቲካ ትርፍ ለማግኘትና በዚህም የራሱን የወደፊት ሁኔታ ለማመቻቸት ታልሞ የተደረገ ነገር ነው፡፡በአንድ ድንጋይ ሁለት ወፍ ማለት ነው፡፡አንዳንዶቹ እኮ የመጨረሻ ፍርድ ሳያገኙ እስር ቤት እንዳሉ በቅርቡ እየሞቱ ነው፡፡እና ይህንን ነው ስርየትና እውነተኛ ይቅርታ የምትለው?ምናልባት ብዙዎቻችን የነገሮችንና የእውነታ መመዘኛ መስፈርቶቻችንን በሂደት አጥተን ግራ የተጋባን ይመስለኛል፡፡ለማንኛውም ግን መፈታታቸው በራሱ ጥሩ የሰብዓዊነት ስራ ከመሆኑ ውጪ ሌላ የሚያመጣው የተለየ ነገር ያን ያህል የለም ብዬ አስባለሁ፡፡ግን እንዲያው መግደል ማለት አኮ በጥይት ብቻ አይለም፡፡እንዲያውም ሰውን በቁም አሰቃይቶ መግድል ከሁሉ የከፋ አይደለም እንዴ? ይህንን ደግሞ አሁን ስልጣን ላይ ያለው ሀይል ከማንም በላይ በታሪክ ታይቶ በማይታወቅ መንገድ በረቀቀና በተቀነባባረ መንገድ እየተበቀለና እያስፈፀመ አይደለም እንዴ?እንዲያው ስታስበው አንተ በብዙ መንገድ ፊደል የቆጥርክና የተማርህ ሰው ነህና እንዲያው ስርየት በአንድ ሀገርና ህብረተሰብ ዘንድ እንዲህ በቀላሉ ይገኛል ብለህ ታስባለህን?ከሆነ እሰየው ጥሩ እንዳፍህ ያድርግልን፡፡ግን አይመስለኝም፡፡ስለተመኘንና ስለፈለግን ብቻ የሚሆን ስላልሆነ፡፡
    በተረፈ ይህንን መድረክ መክፈትህ የሚያስመሰግንህ ነውና ዝምታውና ምንቸገረኝነቱ እነዲያበቃ ይህንን የማወያየት ስራህን ቀጥልበት፡፡

    እግዚአብሄር መልካሙን ያምጣልን፡፡

    ReplyDelete
  37. we have to start it now ok ?

    ReplyDelete
  38. what?????mane-teikel-fares---how do u go down free fall from the tip of the mountain to the bottom of the ocean floor????i never expect this from daniel whom i know very well-making such a huge mistake that this is the era of pardon for all ethiopians who are suffering from this ethno-centeric ,anti ethiopian that doesn't even qualify to be a government to give pardon on behalf of Ethiopian people.where are u living know?in mars out of the planet earth as the oceans,seas and prison all over the world witnessing the suffering,death of ethiopians. ur recent posts whic are rounding the bush of poletics carries hidden agenda behind it.please keep on writing in other areas of todays ethiopian poletics if ur courageous otherwise stop

    ReplyDelete
  39. abera
    it is very amaising for my mind ethiopians
    now have excelent future by pretty
    understanding of what God said about
    forgiveness.God bless ethiopia.

    ReplyDelete
  40. Thank you Dn. Daniel for your time and Real Mercy Letter
    Really sorry for writing by English, my computer doesn't have Amharic software. I wrote the following points when I heard the news from VOA and I sent to them but they are not…...
    Dear my people I will tell you real and non fabricated history, I was born in Axum during the fall of Derge regime. In the war one of my elder brother and father were Derge’s soldiers, and again my elder sister and brother from Hiwate. At last I lost my father, my sister, and one of my brother during the war of the family! Who is the responsible for this and many messed families like my family? Derge officials or Hiwate? The answer is the ideology difference with the same county from both sides.
    I heard Ato Ashenafi Sheferaw interviewed (from VOA) and touched me badly, still he asked a revenge for his families and relative but what about hundred thousand voiceless poor people like many family? Look he is from the ex-royal family that is why still he needs revenge. We waste more than half a century killing each other! His family King, he killed many people during 1953 EC. is that families of Mengistu Newaye asked this family for revenge? Sorry for my bad word, the political leaders and their families always cry for the people around them! Let stop here need of revenge and gathering of supporters, and think for the new generation teaching real internal Love!
    To sum up my idea, I am among the badly victim families by both Derge and Hewte (Derge killed my sister and Hiwate killed my Father and Brother during the war). But I am extremely happy, if the government release these people from lifelong jail to free! Who is benefited if someone stays in jail? All are too old! Please let us give one more chance to contribute their share to the country development! Definitely these twenty years jail and desolation is also more than death sentence!
    God Bless Ethiopia and her people!
    G/Mariam, Italy

    ReplyDelete
  41. Ymechih abo Dani. Go on doing. Endih aynet astesasebochin yabizalin.

    ReplyDelete
  42. how are you doing , danie i was not realy sure if that idea comes from your heart. i am one of those readers who become addicted by your preaching, teaching , writting and even when you stand infront of the pulpit i learn somthing deep , but this time i realy doubt if you write this issue from reality . danie please don't interfer in meles politics .danie i know you have family so i don't need to judje you since you live in ethiopia, the land of irresponsible polticians grow every moment, try to look for some way to get out of that place and become the lovely danie and write what your ego or mind tell you. other wise please stop writing this kind of issue . i always pray if you can come out of that country like those friends of yourself did.

    ReplyDelete
  43. why don't u post my comment?i think it is true that u are disguising yourself in the name of gospel -cheater woyanne.don't post it but i 'll keep on commenting! how are u trying to hide clear crystal truth of the current situation in Ethiopia in the name of dramma pardon.

    ReplyDelete
  44. ለባለተከታታይ ክፍል ስም የለሽ...

    መቼም ዳንኤል ብርቅ ጊዜውን ሰውቶ ለእንደእኔና አንተ አይነት ሥራፈቶች ሁሉ አስተያየት መስጠት አይችልምና ራስ በራሳችን ብንተቻች መልካም ሳይሆን አይቀርም። በመጀመሪያ ጽሑፍህ እጂጂጂጂጂግ የተንዛዛ በመሆኑ እኔን ጨምሮ አንባቢ ያገኘህ አይመስለኝም። እናም ያን ያህል መድከምህ ለምን እንደሆነ ለራሴ መመለስ አልቻልኩም። ምናልባት ይዘቱ ልብወለድ ከሆነ በተለያዩ መጻሕፍት ከፋፍለህ ብታሳትመው የተሻለ አንባቢ ሳታገኝ አትቀርም። ሁለተኛ ቦታው የአስተያየት መስጫ እንጂ የግል ሀሳብ መጻፊያ አይመስለኝም። ሦስተኛ እንዲህ የረዘመ ሀሳብ ካለህ የራስህን የጡመራ መድረክ ለመክፈት ሂደቱን ብታማክረው ዳንኤል ሊረዳህ ይችላል።

    በተረፈ ግን እንዳይለምድህ... እሽ?... አዎ!

    ReplyDelete
  45. ይህንን ከዚህበታች ያለዉን ጽሁፍ የገለበጥኩት ለዚህዲ/ ዳንኤል/ ጽሁፍ አስተያት ከሰጠ/ሰጠች/ ሰዉ ነዉ አስተያየቱን ስለምጋራዉ እንዳለ ያቀረብኩት

    ዲ. ዳንኤል

    በመጀመሪያ በጣም ከሚያደንቁህ ተከታታዮችህ አንዱ ነኝ : ብዙ ጊዜ የምታወጣቸው ጽሁፎች በጣም ጥሩና አስተማሪ ናቸው እግዚአብሔር በዚሁ ያጽናህ::

    ነገር ግን ከቅርብ ጊዜ ወዲህ የምታወጣቸው ጽሑፎች (ይህኛውን ጨምሮ)በትንሹም ቢሆን ወደፖለቲካ እያመዘኑብኝ ተቸግሬያለሁ፡፡ ለምሳሌ አባይን በተመለከተ (ይህን ስል አስተማሪ አይደሉም ለማለት አይደለም)

    ይህኛውን ጽሁፍ በተመለከተ በመሰረታዊ ሃሳቡ ሙሉ በሙሉ ብስማማም ነገር ግን ኣሁን ባለው ነባራዊ ሁኔታ መንግስት ፹ ሚሊዮን ህዝብ በቁሙ አስሮ በረሃብ አለንጋ እየገረፈ፥ አገራችንን፤ ቤተክርስቲያናችንን፤ ታሪካችንንና ቅርሳችንን እያጠፋ ባለበት ሁኔታ በጣት ለሚቆጠሩ የደርግ ባለስልጣናት ምሕረት አደረገ እያልን ብናወራለት እንደው ሕዝቡ ላይ መቀለድ፤ ፈጣሪን ማታለል አይሆንም ትላለህ?
    ፖለቲከኛ እንዳልሆንክ እገምታለሁ:: ነገር ግን ወንድሜ ምናልባት እንደዚህ አይነቶቹ ጽሁፎችህ ለመንግስት እንደትልቅ ፕሮፓጋንዳ መጠቀሚያ እንዳይሆኑና ፖለቲካዊ ይዘታቸው ጎልቶ ከሚወድህ እውነተኛና ምስኪን ወገንህ ጋር እንዳትቀያየም እሰጋለሁ፡፡ ሌሎች ፖለቲካዊ ይዘት የሌላቸውና ሕዝቡ ውስጥ ብዥታን የማያጭሩ እጅግ ብዙ ርዕሰ ጉዳዮች አሉና ፡፡
    አለበለዚያ እንዲህ አይነቱ አካሄድ ብዙ መዘዝ ሊያመጣብህ ይችላል (በሬ ሆይ በሬ ሆይ ፤ ሳሩን አየህና ገደሉን ሳታይ እንደተባለው)
    June 16, 2011 11:03 AM

    ReplyDelete
  46. ዳኒ .. ተባረክ! እግዚአብሔር ያንተ አይነቱን ሺ ልጆች ለኢትዮጵያ ይስጣት!!

    ReplyDelete
  47. ዳኒ
    ወያኔን መለማመጥ ለምን?

    ReplyDelete
  48. what ever the comment is ... keep on going rejime edemiee

    ReplyDelete
  49. "Selam Dn Danial ! How are you doing , I need you to talk , but Fantu told me that you were not in Ethiopia this time. Where are you now , if you email me your present # with the area code ,I can call and talk to you. Please send to me the telephone # that you are available. please . please........

    May God bless your trip and service.

    Kesis Mesfin of Dallas . "

    This is very irrelevant comment. Your honor Kesis, you could directly email to Dn Daniel.
    Daniel: I dont understand why you approve this comment. This is something personal. Besides your articles I always read people comments hopping I will learn something out of it. And in situation like this...it irritates. This is the problem of virtual world...people want to show off...like facebook...I hate it when people want to show they are too close to a famous person or when they post something very irrelevant on their profile...something they had to keep in their diary.

    Dani, I dont mind if you dont approve this comment. But, I believe you will filter out such irrelevant comments next time. Trust me it will devalue the blog...and I dont want that to happen

    ReplyDelete
  50. ለምን ይዋሻል????
    ወያኔንና ደርግ ምን ልዩነት ተገኜ???
    እንዲያውም ወያኔ የባሰበት ከሀዲ ነፍሰ ገዳይ እንጂ ይቅር ባይ አይደለም ::
    ይቅር ማለት ያለባቸውም የሟች ቤተሰብ እንጂ ሌላው ነፍሰ ገዳይ አይደለም::
    ለምን ይዋሻል????

    ReplyDelete
  51. why don't u post my comment?i think it is true that u are disguising yourself in the name of gospel -cheater woyanne.don't post it but i 'll keep on commenting!

    ReplyDelete
  52. ዘሐመረኖህJune 20, 2011 at 7:55 AM

    ዲ/ን ዳንኤሌ የእስከዛሬው ጽሁፍህ በአብዛኛው ምንም አይወጣለትም ነበር ይሄኛው ከቁርሾ ወደ ሥርየት ያልከው ግን «እግር ሄዶ ሄዶ …ጉድጓድ ይገባል» አይነት ሆነ በርግጥ የነዚህ ሰዎች መፈታት ያስደስታል መፈታታቸውም የተለያዩ በጎ ጎኖች ሊኖሩት ይችላል ሆኖም ከቁርሾ ወደሥርየት ከመግደል ወደ ይቅርታ አልተሸጋገርንም። አይናችንን በጨው አጥበን ለምን እንዋሻለን? እውነት የኢትዮፕያ ታሪክ በስርየት ተቀየረ ለማለት ያስደፍራል? አሁን በስልጣን ላይ ያለው መንግስት ገና ስልጣን ሳይዝ ጀምሮ አስካሁን ድረስ ሲያፍን ሲገድል ሲያስር ሲያሰቃይ ሀገር ሲያስገነጥል በስልጣን ላይ ለመቆየት ሲል እንደ ድፎ ዳቦ ሃገር እየቆረሰ የሚሰጥ ወዘተ የሚያደርግ መንግስት ተብዬ ባይ እራሱ ይቅርታ ሳይጠይቅ ይቅር ባዮች ለዚህች ሀገር ታሪክ ሥርየት እየሰጡት ነው ይባላል? በጣም የሚያሳዝን ነው። ለዛውም የሞቀ የሥርየት ታሪክ ተብሎ ማሞካሸት እጅግ የሚያሳዝን ነው ። እነዚህ ሰዎች 20 ዓመት ያለ ፍርድ ማቀው መቃብር ሊገቡ አንድ እርምጃ ብቻ ሲቀራቸው (መቃበር የገቡም አሉ) በ20 ዓመት ውሰጥ ምን ያህል የመንፈስና የአካል ድቀት ከራሳቸው አሌፎ በቤተሰቦቻቸው ሊይ የደረሰው ቅጣት ከበቂ በላይ ሆኖ ሳለ ይቅር ቢባሉ ገና የሕሊና ጸጸት ሊሰማቸው ይችላል ማለትስ ጭካኔ አይደለም?
    በርገጥ ለውጥ አለ በርግጥ የኢትዮፕያ ታሪክ ከድሮ ተቀይሯል የድሮዎቹ በጥይት ነበር የሚገሉት አሁን በስልጣን ላይ ያለው መንግስትም ቢሆን በጥይት የፈጃቸው ንጹሐን ዜጎች ብዙ ናቸው። ለውጡ ግን ያጠፉ የቀድሞ ባለስልጣናትም ሆኑ ለሥልጣኑ የሚያሰጉትን ወይም ለሆዳችን አናድርም ያሉትን ከስራ በማፈናቀል በረሃብ በማሰቃየት በእስር በማማቀቅ እያሰቃየ በመግደል የተሻለ ወይም የባሰ ተበቃይ መሆኑን እያሳየን ስለሆነ ለውጡን እያየነው ነው።
    ስለዚህ እውነተኛ ሥርየት እውነተኛ ይቅርታን በስልጣን ላይ ያለው መንግስት ከፈለገ የማሰር፣ የማፈን፣ የማሰቃየት፣ የመግደል፣ በዘር ፣በቋንቋ፣ በሃይማኖት፣ በጎሳ ወዘተ እየከፋፈለ የማበጣበጥ ሴይጣናዊ እኩይ ምግባርን በመተውና በአዲሱ የረቀቀ መበቀያ በተሻለ መበቀሉን አስወግዶ ሁለን አቀፍ ወይም ብሔራዊ እርቅን በማምጣት ከሁለም በፊት በስልጣን ሊይ ያለው መንግስት ይጥርታ ጠይቆ የበደለውን ክሶ እውነተኛ ዲሞክራሲን ፣ሰላምን እኩልነትንና ነጻነትን በማምጣት የኢትዮፕያን ታሪክ መቀየር ይቻሊሌ። አብዛኛውን ሃሳቤን ሌሎች ስለጠቀሱት በተለይም ስም የለሽ 1, 2 ,3 ,4, ብለው ስለገለጹት ለዛሬ በዚህ ይብቃኝ ። ቸር ይግጠመን።

    ReplyDelete
  53. ሶፍትዌራችንን እንቀይረው

    የሰው ልጆች መብት ዋልታ የኅሊና ልዕልና እና ነጻነት መሆኑን ዴሞክራሲን በሚያቆለጳጵሱ፣ ስለዴሞክራሲ መከራና መስዋዕትነትን የተቀበሉ አስረግጠው የሚናገሩት፣ የሚኖሩት ነው፡፡

    ደንበኝነቴን ለረዥም ጊዜ ከቀጠለባቸው የአገር ቤት ጋዜጦች አንዱ በፊት ገጹ ላይ "የፕሬስ ነጻነትን ከስቅላት ይታደጉ" የሚል ጩኸት ያሰማል፡፡ ከሕመሞች ሁሉ መድኃኒት የማይገኝለት ሕመም የኅሊና እስረኝነት ነው፡፡

    በፍርሃት አገዛዝ ተቀፍድዶ የሚኖር ማኅበረሰብ በዚህ ሕመም በሁለት መንገድ ቁራኛ ይሆናል፡፡ አንደኛ በፍርሃት ሲሆን ሁለተኛው አገዛዙ በሚፈጽመው ማስበርገግና ስቃይ ነው፡፡

    እንደ እስከንድር ነጋና ዳንኤል ክብረት ዓይነቶቹ የመጀመሪያውን የእስር ትብታብ በራሳቸው ጊዜ በጣጥሰው እየወጡ፣ ከፍርሃት እስራት መላቀቃቸውን እያወጁ መሆኑን የሚያሳዩ ጥቂት እርምጃዎች መጓዛቸውን እያየን ነው፡፡ በግሌ ይህ ነገር ተመልሶ ላለማዳፈኑ ዋስትና ስሌለኝ በራሴ የፍርሃት ቅርፊት ውስጥ ተደብቄ ብቅ ጥልቅ እያልኩ በስስት እያስተዋልኳቸው ነው፡፡

    የፍትሃት ደመናን እንደ ሐምሌ ክረምት በማስገምገም ዜጎች ሁሉ ከጨለማ ቅርፊታቸው እንዳይወጡ የሚያደርገ አገዛዝ የምሕረትን አዋጅ ቢያዘንብ፣ የልማትን ዝናብ ቢያርከፈክፍ እንኳ የሚወስዳቸው ርምጃዎች የሚያድግ ጥጃ ከገመዱ፣ የሚወጣ እንጀራ ከምጣዱ እንዲሉ አስኳሉን ችግር ፍርሃትን ገፎ የነጻነትን ጮራ ካልፈነጠቀ ሺህ ቢታለብ በገሌ እንዳለችው ...ኢትዮጵያዊ ፍጥረት ሁሉ (በሚበልጠው እጅ መናገሬ ነው) የልቡ ይደርሳል ማለት ከባድ ነው፡፡

    ከላይ ያነበብኳቸው ጽሑፎች ሁሉ የዚሁ የአለመርካት ውጤት ናቸው፡፡ ደግሞም ተገቢ ነው፡፡ ኢትዮጵያ በሙጃሌ ቁም ስቅሉን ሲያይ ያደገ ልጅን የምትመስል አገር ናት፡፡ በሙጃሌው ምክንያት አካሄዷ የተንሻፈፈ፣ የተንቀራፈፈ፣ ቅርጸ ልውጥ የሆነች ሆናለች፡፡

    ወያኔ (በስድብ መልክ አይደለም ዋናው የአገሪቱ የፖለቲካና የኢኮኖሚ ዘዋሪ በመሆኑ፤ የተቀሩት ተለጣፊ ናቸው ከሚል እምነቴ በመነሳት ነው)የኢትዮጵያን ችግር አፈታበታለሁ ያለው የ20ዓመታት አካሄድ ደግሞ ከድጡ ወደ ማጡ የሚለውን አካሄድ በግልጽ ያስረዳ ነው፡፡ ችግሩን ከማርገብ ይልቅ ውጥረቱን እያከረረው ይገኛል፡፡

    ለእኔ የዚህች አገር ችግር መካረር፣ የወያኔ ከፉርጎ የወጣ የባቡር ጉዞ፦ ውሾቹም ይጮሃሉ ግመሎቹም ይሄዳሉ በሚለው የዓረቦች ድንቅ አባባል ግን በተሳሳተ አገባብ በመተርጎም ራሱን ያሞኘበት 20ዓመታት ለዚህ ጸሐፊ አልተገለጠም፤ የወያኔ (በዳንኤል አጠራር ኢሕአዴግ) አካሄድ ቅቡል ስሙር ነው ብሎ የሚያምን ነው ብሎ መጠርጠር በራሱ የዋህነት ነው፡፡ በግሌ ከሚያነሳቸው ጭብጦችና ጭብጦቹን በንስር ዓይን እንድናይ የሚያደርግበት አቀራረብ ቢያንስ ዳንኤል ከላይ ተቺዎቹ እንዳቀረቡት ጭብጦ እንዳልሆነ ለመረዳት አይከብድም፡፡

    በእኔ እምነት ይህ ጸሐፊ ይህን በውዝግብና የብዙ ኢትዮጵያውያንና በተለይም የቀይ ሽብር ተጎጂ ቤተሰቦችንና ተቋሞችን አቋም የሚሞግት ርእስ ሲያቀርብ የእኔ ሃሳብ ይልቃል ከሚል መኮፈስ አይመስለኝም፡፡ ዋነኛ ጭብጡ አዋጪነቱ የተረጋገጠውን፣ ማንም ደፍሮ ያልተጠቀመበትን ፍቱን መድኃኒት እንድንጠቀምና እንድንፈወስ ለመጠቆም ነው፡፡ (ይቀጥላል)

    ReplyDelete
  54. ሶፍትዌራችንን እንቀይረው (የቀጠለ)

    የዳንኤል ጽሑፎች በሙሉ ይህን መንግሥት ከእንቅልፉ እንዲባንንና ቆም ብሎ እንዲያስብ የሚያደርጉ ስለመሆናቸው ጥቂት ልጥቀስ፤ ከቅርቡ ልጀምር፥

    1. ቫቱ ይነሣልን ወይ ይቀነስልን
    2. ለክለብ ወይስ ለብሔራዊ ቡድን
    3. የጽሞና ጊዜ
    4. ትኩስ ድንች
    5. ድመት እና የነብር አጎት
    6. ሚኒስትሩ ሰርቀው
    7. «ስኳሬ»፣ «ዘይቴ»
    8. ‹‹ሰው በቁሙ ለምን ሐውልት ይሠራል?››

    የሚሉትን ብንመለከት እንኳን የጽሑፉ አስኳል መንግሥት ሆኖ ይገኛል፡፡ ዛሬ ጀግና፣ ብልሑ መሪ ... እየተባለ በየአደባባዩ ቢል ቦርድ በየቢሮ ከቀበሌ ጀምሮ ባለምርጥ ፍሬም ፎቶ የሚሰቀልላቸው ጠቅላይ ሚኒስትር መለስ ሲያጣጥሉት የቆዩትን ፎቶና ሐውልት መቅረጽ ከመንግሥቱ ኃ/ማርያምና ከቻይና ወይም ሰሜን ኮሪያ ወረቱ ሳያልቅ ትውስታው ሳይደበዝዝ በግላጭ እየፈጸሙ ያሉትን ጉዳይ ከላይ በተራ ቁጥር 8 የተገለጸው የዳንኤል እይታ አስቀድሞ እየነገረን ነበር፡፡ ዜጎችን በሚያደነቁር አሰልቺ ጩኸት በቴሌቪዥን፣ በሬዲዮ፣ በደጋፊዎች ኤፍኤም ጣቢያዎች፣ በቢል ቦርድ በማዋከብ አንድ የአስተሳሰብ ኪስ (አብዮታዊ ዴሞክራሲ) ውስጥ ለመክተት የሚደረገው ከንቱ ልፋት ከላይ በተራ ቁጥር 1 ላይ ያለው ርእስ በግላጭ የቀረበ ነው፡፡ የከሰረ አመክንዮ፣ ከሶቪየትና ከሶሻሊዝም ጋር አብሮ የተቀበረን ነገር በመቆፈር ጊዜ ማጥፋት እንደሌለበን ያስረዳበት ነው ባይ ነኝ፡፡

    ችግራችን፣

    የዳንኤልንም ሆነ ሌሎች አይታዎችን ስናነብ ወይም ስንታደም፤ የራሳችንን ጥግ ይዘን ወይም ኅሊናችንን ሊፈርስ በማይችል አቋማችን ገንብተን ከሆነ፤ እንደ ክትፎ የሚያስቀና የሃሳብ ልዕልና ቢገጥመንም፣ የመፍትሔ መፍቻ ቁልፍ ቢሰጠን ልንጠቀምበት አንችልም፡፡ በMs Windows 98 Office 2010 መጫንም መጠቀምም አንችልም፡፡ ወያኔ በ83 ሶፍትዌር እየሠራ 2010 ልንጫን ልጠቀም የሚል መንግሥት ነው፤ ግን በአሮጌው አቅማዳ አዲሱን የወይን ጠጅ ማኖር አይቻልምና አይሳካም፡፡

    ወያኔን አንሁን የራሳችን ሶፍትዌር ሌላው ላይ ለመጫን ሳይሆን የኔ ሶፍትዌር ቀዳማዩን እንደሚሠራ ሁሉ መጻኢውን አገራዊ ዓለማቀፋዊ ኩነት ለመቀበልና ለመጫን ብቁ ነው ወይ ብለን መጠየቅ አለብን፡፡ ዳንኤል የኢትዮጵያ ችግር የሚፈታበት ጮራ በጭላንጭል እንደታየ ለማስረዳት ሞክሯል፤ የሚያምንበትም ይህንኑ አመክንዮ ይመስላል፡፡ ሌላው ደግሞ በጦርነት ወይም በሕዝብ አመጽ፣ ወይም ሌላ አማራጭ በሚለው በመጠቀም ለውጥን ይሻል፡፡

    ከዚህ አንጻር የዳንኤልን የኅሊና ነጻነት አክብረው የሞገቱትን አደንቃለሁ፡፡ ጉዳዩ የሃሳብ ፍጭት ስሎ የሚያወጣው አንዳች ጠቃሚ ነገር እንዳለ የማይታበል ሃቅ ነውና፡፡ በአንጻሩ ደግሞ ለዳንኤል የካድሬ ካባ ደርበው በማልበስ የኅሊና ነጻነቱን መልሰው ለመግፈፍ የሚሞከሩ ዓይነት አስተያየቶችም ቀርበዋል፡፡ እነሱ አንጫንም ያሉትን ሸክም ዳንኤል ላይ ለመጫን ከደፈሩ የፕሬስ በሉት የተፈጥሮ የማሰብና ሃሳብን በነጻነት የማንሸራሸር መብት በራሸን የሚታደል ሊሆን ነው ማለት ነው፡፡

    ዳንኤል ፖለቲካኛ ሊሆንም ላይሆንም ይችላል፤ ፖለቲካ ግን የእያንዳንዱ ኢትዮጵያዊ የእለት ተዕለት የኑሮው አካል ነው፡፡ ፖለቲካ አስተዳደር፣ ኢኮኖሚ፣ ማኅበራዊ፣ ሃይማኖታዊ መብቶችን የሚዘውር፣ የሚመለከት፣ የሚነዳና የሚያሾር በሆነበት ዓለም ላይ ሆነን አታውራ፣ አትጻፍ ማለት ይቻላል?

    ይሄ አካሄድ ለብሔራዊ እርቅና መግባባት በር ከፋች ሆኖ መንግሥት በዚህ መማር ከቻለ ትዝብት ውስጥ አይከተንም? መሪዎቻችን ውስጠ ውሳጤያቹውን እንዲመለከቱ በማድረግ የሚያባንን ከእንቅልፍ የሚያነቃስ ደወል ቢሆን? ስለኢትዮጵያ ስናወራ ስለ ጠቅላይ ሚኒስርሩ ወይም ጥቂት አጋፋሪዎቻቸው ብቻ ካሰብን ስለኢትዮጵያ ችግር ያለን ምስል ደብዛዛ ነው ባይ ነኝ፡፡ እነዚህ ጥቂቶች ከባዱ ቀን ሲመጣ የመንግሥቱን የበረራ መስመር የሚከለክላቸው ያለ አይመስለኝም፡፡ ዋነኛ ጉዳይ ግን የኢትዮጵያ ችግር በዚያ የበረራ ቁጥር አብሮ አለመብረሩ ነው፡፡ ይህን ሲጠፈጠፍ፣ ሲቆለል፣ እንደ ደመራ ከየአቅጣጫው ሲለኮስ የኖረን ኢትዮጵያዊ ችግር እንዴት ለአንዴና ለፍጻሜው እንፈውሰው የሚለው የሃሳብ ልዕልና ይቅደም ለዚህ ደግሞ ዳንኤል የራሱን እይታ አቅርቦልናል፡፡

    ከተቻለ እኛም የራሳችንን እይታ ብናቀርብ፤ የመፍትሔው አካል አይሆንም ትላላችሁ?

    ከሜሪላንድ አሜሪካ

    ReplyDelete
  55. አግናጢዎስ ዘጋስጫJune 20, 2011 at 7:18 PM

    ዳኒ ይህን ጽሁፍ ሳንብ ዓይኖቼ እንባ እያቀረሩ ነበር። በእውነት ለሁላችንም ልብ ሰጥቶን ከመገዳደልና ከመወነጃጀል ወጥተን አድስ የታሪክ ምዕራፍ እንድናይ እግዚአብሄር ይርዳን።
    ለአንተም ይህን ጥበብ የሰጠህ እግዚአብሄር በምክንያት ይህቺ ሃገር ወደ አድስ ምዕራፍ እንድታመራ ፈቅዶ ይመስለኛል:: በውነት ለመንፈሳዊውም ሆነ ለዓለማዊያን መሪዎቻችን ልብ ይስጥልን። ለአንተም ጸጋውን አብዝቶ ይጨምርልህ። እግዚአብሄር ረጅም እድሜን ይስጥልን።

    ReplyDelete
  56. I wonder about the fact that, nobody challenges Daniel whatever he speaks about. It is praise, appreciation, nice words... I don't know to which degree Dabiel himself likes not to be challenged... I feel our culture of submission is still leading as to the opposite direction. If not Daniel is our only elite...

    ReplyDelete
  57. I, herewith, already have started to challenge Daniel Kibret. You try to fool (may be this is a bit hrsh) us with stuffs we are not well awared... Would you please seek historians of this Menilik,Haileslasie specialization...
    " ልጅ ኢያሱ የዐፄ ምኒሊክን ቀብር በድብቅ ይሁን አሉ፡፡ ፍትሐት እንዳይደረግ ዐወጁ፡፡ በይፋ እንዳይለቀስ ከለከሉ፡፡ ዐፄ ኃይለ ሥላሴ ኢያሱን ገድለው የት እንዳደረጓቸው ሳይታወቅ ቀረ፡፡ ባለወልድ ቤተ ክርሰቲያን ቆመው ማንንም ሳይፈሩ ይናገሩ የነበሩት አባ ጉኒና «ኢያሱን እንደጣልክ አንተም ትጣላለህ» እንዳሏቸው ዐፄ ኃይለ ሥላሴም በሰው እጅ ታንቀው እንደ ውሻ ተጥለው ቀሩ፡፡ " I very much doubt to which degree your source is authentic and realistic... I can help you to find historians ready to tell detailed info on this specific topic! Anyways! Thanks for helping many to unlock the closed door...

    ReplyDelete
  58. Where is Daniel Kibret? Anybody seen him? Daniel must be in jail now and forced to write this article by the government. 'Yiheche gonbes gonbes eqa lemansat new' alu. I fully support the forgiveness,but Daniel,Daniel,Daniel you should have also written critically regarding what this government has done to Ethiopia and its people-the killings,incarcerations,persecutions,etc that it has committed in the last twenty years.Because it should too ask for forgiveness!

    ReplyDelete
  59. This is Daniel Kibret's View. One can criticize or Praise one's idea but generalizing and recommendations are not necessary unless the writer asks for - like what Daniel asks at the end of some articles.

    I am surprised to see the comments of some Anonymous who say - you are in Jail, leave the country with the Family , etc. These must be from the society in Diaspora, who do not and don't want to understand the situation in Ethiopia. For them Ethiopia is Hell. Please don't make mistakes. And please try to understand also Family does not necessarily mean spouse and children only, it represents a lot. For some of us Family includes our Mother land, our Church and the society we are close to.

    Beterefe please see the comment of Biniam/ Bahirdar above. Well articulated for some of you who experess Ethiopia as down as Hell. We love our country. Yale America hager yelem atibelun ebakachihu.

    Ena Daniel hasabun amelekaketun yiglets. Yastemiren, yisbeken egziabiher hayilina birtatun yistew, bichal betselot agizut batichilu degmo bians tesfa atasqoritut. And yalen birqiye Ethiopiawi esu new lelochachihuma qedada kagegnachihu mewitat ena metfat meqret new muyachihu. Enji betekiristian yaferachiw esun bicha alneberem.
    Ethiopia Lezelealem Tinur!!!

    ReplyDelete
  60. ወይ ዳንኤል፡ አንዴ አንደ ጠቢብ ጠልቀህ አመዝነህ ትጽፋለህ፣ አንዴ ለመኖር እንደሚንገዳገድ ፖለቲከኛ ብዕርህን እውነት የተቀባ አስመስለህ ታጣምማለህ. . . ነው አንተም የሰው ጭንቅላት ያፈራውን ማተም ጀምረሃል፡ ምስጢሩን ጊዜ ይገልጠዋል፡፡ ግን ይሄ ለማስታወቂያነት የምትጠቀምበት የቤተክርስቲያን ማዕረግና መድረግ በሥጋ ቢቀርልህ በነፍስ ግን ሳያስጠይቅህ አይቀርምና ሳይመሽብህ ራስህን መርምር፡፡ ፀሐዩ መንግሥታችን እየተመጻደቀ የሚገድለን አንሶ እባክህን አትቅበረን፡፡

    ReplyDelete
  61. ነገ ሳጥናኤል ራሱ ተነስቶ እሰከዛሬ በሲኦል ካሰርኳቸው ነፍሳት መካከል ይህን ያህሉን ለቅቄያለሁ ቢል አሞካሽተህ ከመጻፍ የምትመለስ እስከማይመስለኝ ነው የገመትኩት፡፡ ግድየለም ተመጻደቁብን፡፡ ተወዳደሱ፡፡ ተሞጋገሱ፡፡ ጨልሞ አይቀርም ይነጋል፡፡

    ReplyDelete
  62. Let me reiterate my position on this issue once again,I fully support the forgiveness by the family of the victims and the government to the former officials of 'derg'. However, my dear Daniel,the way you present your article is absolutely baised and unbalanced.You mentioned the atrocities those derg officials committed during those dark days; by the same token though, you should have also written about the killings and crimes this government has done to the country and its people in the last twenty years. As the good deeds of this government are pointed out, similar actions of derg should have been discussed too. Otherwise,where is morality? where is christianity? In your article only the good accomplishments of EPRDF and the bad actions of derg are written. As a critic you should tell us about all sides of the coin. Your implication of the spiking food price is not enough.
    If this government asks for forgiveness the families of those it killed their children and compensate them,then we can say it is realy serious about reconciliation and forgiveness which we need it above anything else at this point of our country's history.How nice it would be if this happens and everybody without fear move in and out,work and prosper,express his opinion freely,live and invest in any states he wants in that country? May God Help us all.

    ReplyDelete
  63. ድንቅ ፅሁፍ ነው፤ እንዲሁም ትምህርት ሰጪ፡፡

    ግን ከጸደቁ አይቀር ይንጋለሉ፡ ነውና ይህ ትውልድ ይቅርታን ከተማረ ከፈፀማት ምናለ ነገ እሱም በምትኩ ከስልጣን ሱወርድ ከሚታሰር፡ ከሚገደል ወይም ከሚሰደድ መቅጡ ወንበር ቢያሲረክብ ምን አለ? እኔ እንደሚታየን ከሆነ የወደቀው ብቻ ሳይሆን በወንበር ላይ ያለውም ይቅርታን ማለትንና ወንበር በክብር ማስተላለፍን ቢችል ሁሌም እንደነገሰ ይኖራል ያን ጊዜ ኢትዮጵያም የተሟላ አዲስ ምዕራፍ ጀመረች እንላለን፡፡ አሊያማ በወንበር ተቀምጦ መውደቂያውን ማመቻቸት ይሆናል፡፡

    ማሂ

    ReplyDelete
  64. ከቁርሾ ወደ ሥርየት የሚለውን የዲ.ዳንኤል ክብረትን ፅሁፍ ካነበብኩ በኋላ የተረዳሁት ነገር ቢኖር አንድ እርምጃ ወደፊት ተራመድን ወይም ካለንበት መንቀሳቀስ ጀመርን የሚል መልእክት ለአእምሮዬ ተላለፈ ነገር ግን ወረድ ብዬ አስተያየቶቹን ሳነብ የዘጠነኛ ክፍል ሳለሁ የታሪክ አስተማሪያችን ይናገሩት የነበረው ንግግር ትዝ አለኝ "ከተናጋሪው ይልቅ ተርጓሚው ፖለቲከኛ ነው" በመሆኑም ፖለቲከኞች ፅሁፉን ወደ ፖለቲካዊ ትርጉም ለማዞር ሲታገሉ ደግሞ አየሁ ሌላው እንደሀሳቡ መረዳት ይችላል ነገር ግን በራሳቸው ሀሳብ ሌሎችን ለመጎተት ባይጥሩ ጥሩ ይመስለኛል ቀና አስተሳሰብ ላለው በቀና ብንረዳው መልካም ነው
    ዲ.ዳንኤል በርታ
    እግዚአብሔር ያበርታህ

    ReplyDelete
  65. ከቁርሾ ወደ ሥርየት የሚለውን የዲ.ዳንኤል ክብረትን ፅሁፍ ካነበብኩ በኋላ የተረዳሁት ነገር ቢኖር አንድ እርምጃ ወደፊት ተራመድን ወይም ካለንበት መንቀሳቀስ ጀመርን የሚል መልእክት ለአእምሮዬ ተላለፈ ነገር ግን ወረድ ብዬ ሳነብ አስተያየቶቹን ፖለቲከኞች ፅሁፉን ወደ ፖለቲካዊ ትርጉም ለማዞር ሲታገሉ ደግሞ አየሁ ሌላው እንደሀሳቡ መረዳት ይችላል ነገር ግን በራሳቸው ሀሳብ ሌሎችን ለመጎተት ባይጥሩ ጥሩ ይመስለኛል ቀና አስተሳሰብ ላለው በቀና ብንረዳው መልካም ነው
    ዲ.ዳንኤል በርታ
    እግዚአብሔር ያበርታህ
    Hailemeskel Z Maputo

    ReplyDelete
  66. ውድ ዳንኤል በዚህ ጽሑፍ ላሰፈርከው ሃሳብ ላቅ ያለ አድናቆት ከመሰንዘር ውጭ አማራጭ የለኝም፡፡ በሁለት ምክኒያቶች፡፡
    አንደኛው ምክኒያቴ የደርግ ባለስልጣናት ለፈጸሙት ከፍተኛ ወንጀል ቅጣት ማግኘት እንዳለባቸው ከሚያምኑ ወገኖች መካከል አንዱ ስሆን ይቅርታ ይደረግላቸው የሚለው ነገር ብዙም አልተዋጠልኝም ነበር፡፡ ቢያንስ ከጥፋቱ ክብደትና ከተበዳይ ዜጎች ብሎም ከአጠቃላዩ የህግና ፍርድ ሂደት አመክንዮ አንጻር ሳመዛዝነው ይቅር መባላቸው ከንቱ የሚያደርገው ነገር ይበዛል የሚል እምነት አለኝ፡፡ ይህ እምነቴ እንዳለ ሁኖ ከቁርሾ ወደ ስርየት የሚለው ጽሁፍህ ከፍ ያለ መንፈሳዊና ሞራላዊ እውነታ ስላየሁበት ሃሳቤን መለስ ብየ እንዳጤን እድርጎኛል፡፡
    ሁለተኛው ምክኒያቴ ደግሞ በተለይም በሃይማኖቱ ጎራ ተደራጅተው በሃገራዊ ጉዳዮች ዙርያ አቋማቸውን ሲያራምዱ ከማያቸው ወገኖች የተለየና እጅግ ገንቢ አስተያየት ስለሰነዘርክ ነው፡፡ በዚህ ዘርፍ የሚናገሩና የሚጽፉ ብዙ ወገኖች መንፈሳዊ ስክነትና ብስለት የራቃቸው ሃሳቦች ሲሰነዝሩ፣ ያለፈውን ዘመን ሁሉ በማወደስ የአሁኑን ሲነቅፉ ወይም የለየለት የጽንፍ አቋም ሲያራምዱ ይታያሉ፡፡ ይህም የሞራል ዝቅጠት በየትኛውም እምነት አራማጅ ወገኖች የተለመደ ነው፡፡ አንተ ባለህበት ወገን ብቻ እንኳ ማህበረ ቅዱሳን ነን የሚሉ ወገኖች መመልከት ችግሩን ለመረዳት በቂ ይመስለኛል፡፡ እርግጥ ማህበረ ቅዱሳን በጥቅሉ በእኩይ ዓላማ አራማጅነት የምነቅፈው ማህበር አይደለም፡፡ ነገር ግን ከመንፈሳዊ ተልእኮው ውጭ እየወጣ የአጼውንና የደርግን ዘመን በናፍቆት ሲመለከት አያለሁ፡፡ በተቃራኒው ደግሞ አሁን የሚደረግ ማንኛውንም ነገር በመዓትነት ሲፈርጅ ማየት አዲስ አይደለም፡፡ ምክኒያቱም ከወቅቱ የተቃውሞ ትኩሳት ጋር ራሳቸውን አጣጥመው የማህበሩን አካሄድ ከእግዚአብሄር መንገድ አውጥተው ለተስፈኛ ቄሳሮች ስልጣን መወጣጫ ወደሆነ እኩይ የጥላቻና የመቃቃር ፖለቲካ ዓላማ ማራመጃ መሳርያ የሚደርጉት ጥቂት የማይባሉ አባላት ስላሉት፡፡ ይህንንም ስመለከት ምናልባት ማህበሩ በ1983 ዓ.ም. ብላቴ ጦር ካምፕ ላይ ሲመሰረት ህቡዕ ዓላማ ይዘው በውስጡ የተሰገሰጉ አባላት በአካሄዱ ላይ ጥላቸውን እያጠሉበት ሳይሆን አይቀርም የሚል ግምት ሁሉ አሳድሮብኛል፡፡ ያም ሆነ ይህ በየትኛውም ማህበር ዕኩያን ያሉትን ያክል ልበቅኖችና አስተዋዮችም አሉና በተለይ ያንተን ጽሁፎች ሳነብ በእግዚአብሄር መንገድ እንዳለህ አስተውያለሁ፡፡ መልካም ዛፍ መልካም ፍሬ ... እንዲሉ የአሁኑ ጽሁፍህን ስመለከት በማህበሩ ስላሉ ጥሩ ሰዎችም አሰብኩ፡፡ በመጨረሻም ይህ ቅዱስ ሃሳብህ በማንኛውም ወገን ተቀባይነት እንዲቸረው እየተማጸንኩ ደርጎች ይቅርታ ሲጠይቁ እኛም ይቅር ስንል ከልብ እንዲሆን በማሳሰብ አንተን ደግሞ ይበል፣ በርታ እላለሁ፡፡

    ReplyDelete
  67. Waw Daniel! This is great and sensible analysis. It is absolutely disarming to those of us who still insist the top officials of the derg regime deserve some kind of punishment through trial (though they haven’t yet obtained a fraction of penalty matching to the countless crimes they committed).Of course, Daniel has contextualized their horrendous crimes in light of the time-honoured traditions of intolerance, violence and vengeance deeply rooted in our past. Most importantly, he has seen from the actions of the current regime (EPRDF) to break this vicious cycle brutal murder. As Daniel rightly observed, for the last 20 years, the current government of Ethiopia has introduced considerable number of changes which have permitted much space to all of us (including and up to the former derg official) our differences to be settled in non-violent means and crimes to be judged through legal procedures. We can argue about the success (strong or weak sides) of these reforms, but, there is no doubt, the policies, practices and institutions are in place. And, this by itself is a great leap forward which needs to be appreciated; thus, it is senseless to see some us vilifying his views.
    Most importantly, through comparative analysis of our age-old traditions of violence in one hand and the progressive moves in our recent history on the other, Daniel is appealing to our collective conscience so that we can make sense of the value of the official pardon granted to the top echelons of the despotic regime. I think, his thoughtful analysis and sensible judgement has something to do with showing what the true meaning of forgiveness is to our society. I appreciate it, because it is as clear and convincing as it should be. There is no partisan interest in it.
    Unfortunately however, there are not-so-few friends who felt frightened by his honest views. As it is evident in some of the comments they forwarded here, they found it hard to accept faults of our past leaders such as Menelik II or Haileselassie I and to hear the appreciable sides of the current regime headed by EPRDF. Unless one is loyal to his own disillusionment and partisan belief, there are always good and bad deeds by our leaders, past and present. But as far as the issues of non-violence, tolerance, pardon and rule of the Law are concerned, the current leadership by far stands in a better status than all the previous rulers who presided in our country. Simply, the non-partisan article by Daniel Kibret merits my deeper appreciation. Yiqetil!!!

    Wolde Birhan, Ze-Akaki

    ReplyDelete
  68. በየትኛዉም ፅንፍ ስላለዉ አስተያየት ወይንም አመለካከት በቂ አክብሮት አለኝ ሊኖረኝም ይገባ ዘንድ ግድ ነዉና
    የሆነ ሆኖ ለእነዚ የቀድሞ የደርግ ባለስልጣናት ተደረገ የተባለዉ (ከተደረገ)በግሌ ሙሉ ይቅርታ ወይም ምህረት ተደርጉዋል ብዬ አላምንም ምክንያቱም በየትኛዉም የሞራል ህግ ሆነ በየትኛዉም ስነ አመኪዮን በድያልሁና ለበደልኩት እና ላሰቀየምኩት ህዝብ ይቅርታ ልጠይቅ ላለና አስቀድሞም የሀይማኖት አባቶችን ይቅርታ ጠይቆ ህዝቡንም ይጠይቅ ዘንድ በህዝቡ ዘንድ ስላላቸዉ መታፈርና መከበር የይቅርታዉን ኪዳን የሰጠ በዳይ ነኝ ባይ በህዝብ ፊት ቆሞ ያደማዉን የገዛ ህዝቡን ልቦናና የሰበረዉን የትዉልዱን ቅስመ ህሊና በእዉነተኛ ይቅርታ አክሞ የቁዋመጠለትን የህዝብን ይቅርታና ለሃያ አመታት ያሰረዉን የበደለኛነት እግረሙቅ አዉልቆ በመሀሪዎቹ ፊት ያለህፍረት ግን ደግሞ በምህረታቸዉ ቅድስና ሊኖር ለጠየቀ እንደስራህማ ለሞት ተላልፈህ ትሰጥ ነበር ግን ከመሀሪናታችን ሞገስ የተነሳ ቀሪ እድሜህን በዘብጥያችን ዉስጥ ትፈፅም ዘንድ ተፈርዶብሀል ቢባል እንዴት ስርየት ሊሆን ይችላል ከፊል ምህረት ግማሽ ንሰሀስ አልን??? በእርግጥ ይህስ እዉነተኛዉን የትዉልዱን ቂም እና ቁርሾ ይፍቃልን ?? ? ስለእዉነትስ ከሆነ አይደለም ለሀገር እና ለትዉልድ ለበዳይና ለተበዳይ የሚተርፍ ነገር አኑረናል ማለት ከንቱነት አይሆንብንም??????ታዲያ እንሆ በማን ለይ እንዘብታለን???????ወንጀል ምንድነዉ??????? ፍትህስ ምንድነዉ ?????? ቅጣትስ ምንድነዉ ምህረት ምንድነዉ ?????? ስብአዊነት ምንድነዉ ??? የማህበረሰብን የሞራል ልእልና የሚያሳየዉስ የትኛዉ ነዉ???? ከዚ አንፃር የሃይማኖት አባቶችስ የተሰጣቸዉን ሀይማኖታዊ አደራ እና ግዴታ ተወጥተዋልን??? ህዝብስ እንደ ህዝብ ከበደለዉም ሆነ ከተበደለዉ በደል በፍፁም ይቅርታ ሊነጻ ተዘጋጅቱዋል ???እርግጠኛ አይደሁም
    በእርግጥ ወደፊት ከፖለቲካ ፍጆታ በዘለለ ሀገርንና ህዝብን ከቂምና ከበቀል የሚታደግ ታላቅ የይቅርታ ቀን እንደሚሆን ተስፋ እስከማጣ አይኔን የጨፈንኩ ጨለምተኛ ሆኜ ሳይሆን በዳይም ተበዳይም በህይወት እያሉ ቢሆን ቀሪዉን ትዉልድ ይታደጋልና ያንን ቀን ስንጠብቅ ዘመናችን መፈፀሚያዉ እንዳይደርስ እንጂ
    በተረፈ ግን የማንንም ምልከታ አተያይ ወይም መረዳት ተገንዝቦ በቅንንት የመመዘንና ችግሩን የመተችት ስተቱን የማረም ጎባጣወዉን የማቅናት ባህል ዛሬም ተምረናል ከምንለዉ (በእርግጥ የትምህርትን መለኪያችን በተንሸዋረረዉ በምራባዊነት እይታ ማለቴ ነዉ)በጣም ሲቸግረን ስንፈተንበትንና ስንወድቅ እንታያለን እናም የሌላዉን አስተያየት ወደአንዱ ፖለቲካ ወይም ፅንፍ ከመለጠፍ እና ከማነወር ብሎም ከማጠልሸት ይልቅ ስህተቱን በመንቀስ ማበልፀግ ትዉልድም ሀገርም ይግንባል እላለሁ
    አመሰግናለሁ
    ዳ/ነ ዳንኤልም በጣም ፃፍ ሌሎቹም በጣም ተቹ ከሁላችሁም ፍጭት ሰላማዊ ፍጭት ማለቲ ነዉ መልካም ሀሳብ ይወለዳልና
    በመልካሙም ሁሉ ያድግበታል
    ለሆነዉ ሁሉ እግዚአብሔር ይመስገን

    ReplyDelete
  69. ow dani ur fantastic &good look

    ReplyDelete
  70. ኢትዮጵያውያን ታሰሩ ተገደሉ የሚሉት በስሜት ነው?በመረጃ?የ 60ዎቹ ሰው ካልሆነ ወጣት እንዲ ማሰበ የለበትም።የ ግሪኮች ጥበብ ምክንያታዊነት(being rational) ብቻ ነው።እባካችሁ እንልመደው።

    ReplyDelete
  71. Pardon; forgiving is very appreciable. Yes, it is written well in the blog in terms of religious context. However, what i don't understand is that who is responsible to make a pardon.

    If someone kill my mother, I am the one, who ultimately decide to make a pardon and the killer is the one, who apologies. My friend or any other person can not make a pardon on behalf of me, it is up to me to forgive my foe, enemy, or opponent.

    Even if I agree with the idea behind the forgiveness part, I think we need to differentiate the above two things before we credited the wrong party and mix up politics(gambling) and religion(truth) at the same time.

    ReplyDelete
  72. May GOD bless u dani !

    ReplyDelete